💳 حمایت از سیتپـــــور

احتمالا مرام‌نامه ما رو نگاه کردین. تا قبل از نوامبر ۲۰۱۷ هاستینگ سیتپور به لطف Red Hat OpenShift برای ما رایگان بود ولی از این به بعد هزینه میزبانی سایت سیتپور و پروژه‌های مشابه رو باید پرداخت کنیم. اگر دوست دارین به ما کمک مالی کنید، به این صفحه سر بزنید:

📎 sitpor.org/support-us-donation-sponsoring

سیتپـــــور از بابک اسعدی بابت تامین هزینه میزبانی امسال تشکر می‌کنه. راهش پر رهرو :)

▫️sitpor.org (پروژه اصلی)

▪️complexity.sitpor.org (پیچیدگی برای همه)

▫️youtube.com/AbbasKRizi (صفحه یوتیوب)

▪️instagram.com/sitpor_media (صفحه اینستاگرام)

----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

چهار درس طلایی واینبرگ برای پژوهش:

۱) من باید پژوهشم را شروع کنم و هر چیزی که به دانستن آن نیاز دارم را طی مسیر بردارم. هیچ کس همه چیز را نمی‌داند و شما هم نیازی ندارید که بدانید!

۲) تا وقتی که شنا می‌کنید و غرق نمی‌شوید باید آب‌های سخت را هدف بگیرید. به دنبال بهم‌ریختگی‌ها بروید، هر چه خبر است در آنجاست!

۳) خودتان را به خاطر هدردادن وقت ببخشید!  اگر می‌خواهید خلاق باشید، باید به این عادت کنید که بیشتر زمان خود را می‌بایست صرف خلاق نبودن کنید و برای مدتی روی اقیانوس دانش علمی در انتظار باد متوقف بمانید.

۴) چیزی از تاریخ علم یا دست کم تاریخ شاخه‌ای از علم که دنبالش می‌کنید یادبگیرید. به عنوان یک دانشمند احتمالا شما قرار نیست که فرد ثروتمندی شوید. احتمالا دوستان و خانواده‌تان نخواهند فهمید که شما مشغول چه کاری هستید. با این وجود شما می‌توانید با تشخیص این‌که کار شما در علم بخشی از تاریخ است احساس رضایت زیادی به دست آورید.

🔗 sitpor.org/2021/08/weinberg-four-golden-lessons

----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

در رویارویی با علم و مسئله ترویج آن

در مورد علم، شبه‌علم، روش و تحول ساختارش، ارتباط‌‌گری و روایتگری در علم زیاد حرف زده شده. با این وجود، خوبه که هر از گاهی با مرور بعضی مثال‌ها، به این موضوعات دوباره فکر کنیم.

آیا باید از علم پیروی کنیم؟!
ترویج علم یعنی چی؟! چه کسی مروج علمه؟
چگونه در ترویج علم «گاوِ نُه مَن شیر» نباشیم؟!
پرداختن به موضوعات کمتر پرداخته شده در ترویج علم!

🔗 sitpor.org/2020/12/science-what-is-it

----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

🎞 پر بازدیدترین ویدیو سال

چه‌ طور بفهمم فیزیک رشته مناسبی برای منه؟!


🔗 sitpor.org/2021/05/physics-good-for-me

- چه طور باید انتخاب رشته کنم؟
- لیسانس فیزیک چه‌طوریه؟
- فیزیک برای من رشته سختیه؟!
- بین فیزیک و مهندسی کدوم رو انتخاب کنم؟
- چه طور میشه فهمید چقدر علاقه ما به فیزیک واقعیه؟
- بازار کار فیزیک خوبه؟
- آینده فیزیک خوندن تو ایران یا خارج چیه؟
- من عاشق نجومم، آیا باید فیزیک بخونم تو دانشگاه؟
- من دوست دارم برم ناسا یا سرن، باید لیسانس فیزیک بگیریم؟
- من عاشق فیزیک هسته‌ای هستم. کدوم دانشگاه برای من خوبه؟

📱 ویدیو در اینستاگرام
🎞 ویدیو در یوتیوب
----------------------------------------------
@sitpor  |  sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

با لیسانس فیزیک گرفتن میشه منجم، فیلسوف، ریاضی‌دان، دانشمند داده یا فضانورد شد؟ اگه من فیزیک بخونم می‌تونم برم ناسا کار کنم؟

جواب: نه لزوما!

🎧 فایل صوتی
🎞 ویدیو در یوتیوب
📱 ویدیو در اینستاگرام
🔗 در سیتپور بیشتر بخوانید.


در مورد گرایش‌های مختلف فیزیک بیشتر بدونید:

۱) نجوم و اخترفیزیک
۲) فیزیک اتمی-مولکولی
۳) فیزیک انرژی‌های بالا
۴) گرانش و کیهان‌شناسی
۵) فیزیک ماده چگال (سخت)
۶) علم شبکه و علم داده
۷) فیزیک زیستی
۸) نوروساینس
----------------------------------------------
@sitpor  |  sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

یلدایتان شاد باد!

امروز خورشید کوتاه‌ترین مسیرش را در آسمان طی کرد و این یعنی امشب طولانی‌ترین شب سال یا همان شب یلدا است؛ شبی که هرچند فقط حدود ١ دقیقه طولانی‌تر از شب پیش است، اما نویدبخش روشنایی بیشتر در روزهای پیش‌رو و بهانه‌ای برای دور هم جمع شدن و لذت بردن از هم‌صحبتی با عزیزانمان شده.

از نظر منجم‌ها، شب چله مقارن با «انقلاب زمستانی» است؛ جایی که خورشید در مسیر ظاهری سالیانۀ خودش روی دایرة‌البروج، به بیشترین فاصله از استوای سماوی بعد از نقطۀ اعتدال پاییزی می‌رسد.

از اینجا به بعد با گذر از زمستان، به‌سوی اعتدال بیشتر حرکت خواهیم کرد تا این واپسین ماه‌های سال را ختم به بهار کنیم.

در نوشتۀ پیش‌رو با جزئیات بیشتری درمورد وضعیت سالیانۀ زمین و خورشید نسبت به هم و علت به وجود آمدن شب یلدا صحبت کرده‌ایم. شاید خواندن این نوشته موضوعی برای صحبت در جمع یلداییتان باشد.

🔗 https://sitpor.org/2018/12/yalda

----------------------------------------------
@sitpor  |  sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

سیتپـــــور در سالی که گذشت...

گزارش سالانه سیتپور

در سالی که گذشت ما شش نوشته به شرح زیر منتشر کردیم. امسال عرفان فرهادی به عنوان نویسنده به ما اضافه شد و از این جهت خوش‌حالیم. با این وجود، از لحاظ کمیت، کمترین تعداد نوشته و تعدد نویسنده را در این سال داشتیم.

👩🏽‍💻 در مورد این که همه دارن برنامه‌‌نویس میشن!

👨🏻‍🏫 دیوید گریفیث: آموزش و پژوهش در فیزیک

🎭 رنگ، هوش مصنوعی، سینما و چند داستان دیگر

🎓 در تحول امور، از اول کارشناسی تا آخر دکتری

⚛️ دنیای این روزهای علم، قسمت ۳: بحران در فیزیک با شان کرول

🧊 ماجرای کشف غول‌های یخیِ منظومۀ شمسی

به نظر من بهترین نوشته‌های این سال، به ترتیب «در تحول امور، از اول کارشناسی تا آخر دکتری» و «ماجرای کشف غول‌های یخیِ منظومۀ شمسی» هستند. از مهدی موسوی بابت همراهی همیشگی‌اش و از بابک اسعدی برای حمایت مالی از سیتپور تشکر می‌کنیم.

عباس‌ ک. ریزی
سردبیر

🔗 https://sitpor.org/2023/12/report-2023/
----------------------------------------------
@sitpor  |  sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

ویگنر می‌گوید:

In science, it is not speed that is the most important. It is the dedication, the commitment, the interest and the will to know something and to understand it — these are the things that come first.

میلان کوندرا هم در کتاب سبکی تحمل‌ناپذیر هستی به همین اشاره می‌کند.

خلاصه حکایت علم این است. عده‌ای می‌آیند و عده‌ای می‌روند و دست آخر اویی دانشمند می‌شود که یک جایی از عمرش تصمیم می‌گیرد که خود را وقف معبد علم کند. کم ندیده‌ام افرادی را که اگر در دانشگاه می‌ماندند آن وقت میشد بگویی خوش به حال ما در دانشگاه! اما باری بنا به ضروریات روحی یا مادی خود تصمیم گرفتند که وارد زمین بازی دیگری شوند.

برای دانشمند شدن داشتن آموزش کافی، مهارت یا استعداد کافی نیست. آن چه که از هر چیز مهم‌تر است روحیه‌ای است که نگذارد به کار دیگری فکر کنی. شاید کسی می‌تواند دانشمند شود که از نپرداختن به علم در عذاب باشد. کسی که روی صندلی‌اش بدون فکر کردن به یک مسئله علمی می‌تواند مدت‌ها آرام و قرار بگیرد حتما خارج از معبد علم زندگی راحت‌تر و جذاب‌تری را پیدا می‌کند. بی‌خود نیست که پلانک می‌گوید بر دروازه‌های معبد علم حک شده که «شما باید ایمان داشته باشید!» در چرخش روزگار، ممکن است هر کسی مسیرش به معبد علم بخورد. اما از میان آنان، کسی در معبد باقی می‌ماند که از اقامت در آن‌جا بیشترین لذت‌ را می‌برد ...

البته سوءتفاهم نشود، دانشگاه با معبد علم متفاوت است. فضای حرفه‌ای امروزی آکادمیا چیزهای دیگری را هم طلب می‌کند.

----------------------------------------------
@sitpor  |  sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

یازده فیلم زندگی‌نامه‌ای در مورد اهل علم
پنج‌تای اول مورد علاقه من هستند.

1. Oppenheimer (8.4/10 IMDb)
2. A Beautiful Mind (8.2)
3. The Imitation Game (8.0)
4. The Man Who Knew Infinity (7.2)
5. The Challenger Disaster (7.2)
6. Adventures of a Mathematician (5.7)
7. The Hidden Figures (7.8)
8. Einstein and Eddington (7.2)
9. The Theory Of Everything (7.7)
10. Gorillas in the Mist (7.0)
11. Radioactive (6.3)

غیر از این‌ها نشنال جئوگرافیک یک سریال قابل قبول از آینشتین ساخته به اسم:
Genius, TV series (8.2)

غیر از این‌ها، فیلم Agora رو خیلی دوست دارم. این فیلم روایتیه از زندگی هیپاتیا فیلسوف و ریاضیدون زن قرن چهار میلادی در اسکندریه. شاید براتون جالب باشه که همایون ارشادی نقش آسپاسیوس، پیشکار هیپاتیا در تبیین نظریات ستاره‌شناسی رو در این فیلم بازی کرده‌.

----------------------------------------------
@sitpor  |  sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

▫️چگونه یک فیزیکدان نظری خوب شویم؟!

اگر مایلید در فهم قوانین فیزیک نظری شرکت کنید (که اگر در آن موفق شوید کار جالبی است) چیزهای زیادی وجود دارد که باید بدانید! اول این‌که همه دوره‌های آموزشی لازم در دانشگاه‌ها ارائه می‌شوند (در موردش مطمئن باشید)‌، پس طبیعی است که در یک دانشگاه پذیرفته شوید و هرچه را که می‌توانید فرا بگیرید. ولی اگر هنوز در مدرسه به سر می‌برید باید آن قصه‌های کودکانه‌ای که به اسم «علم» به شما تدریس می‌شود را فعلاً تحمل کنید!

اگر سن و سالتان فراتر از دوران مدرسه هست و علاقه‌ای هم به پیوستن به جو پرهیاهوی دانشجویی ندارید چه؟!

🔗 https://www.sitpor.org/2013/08/How-to-become-a-GOOD-Theoretical-Physicist
----------------------------------------------
@sitpor  |  sitpor.org
instagram.com/sitpor_media

سورپرایزهای ریاضی در مکانیک کوانتومی:
در ستایش دقت ریاضی

📍 «دقت ریاضی بسیار زیاد در فیزیک استفاده چندانی ندارد. اما کسی نباید از ریاضی‌دان‌ها در این باره اشکالی بگیرد […] آن‌ها دارند کار خودشان را انجام می‌دهند.»
ریچارد فاینمن، ۱۹۵۶

📍 «دقت ریاضی پنجره‌ای را غبارروبی می‌کند که نور شهود از طریق آن به داخل می‌تابد.»
اِلیس کوپر

از دید بسیاری از فیزیکدان‌ها، دقت ریاضی در اکثر اوقات برای جامعه فیزیک غیر‌ضروری بوده و حتی با کند کردن سرعت پیشرفت فیزیک می‌تواند برای آن مضر نیز باشد. اما آیا این همه ماجراست؟!

🔗 sitpor.org/2022/04/mathematical_rigor_qm

----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media
#سیتپـــــور به خاطر روایتگری در علم

سخنرانی‌های عمومی برخط دانشکده فیزیک بهشتی

🦠 علم شبکه و مدل‌سازی پخش بیماری‌ در حضور مداخله‌‌ها (۱۵:۰۰)
📼 قوس داستانی و خم‌های عاطفی در قصه‌ها (۱۶:۰۰)

چهارشنبه ۲ اسفند ۴۰۲ ساعت ۱۵:۰۰
عباس ریزی — دانشگاه آلتو، فنلاند

شرکت برای همه از طریق این پیوند آزاد و رایگان است:

🔗 meet.google.com/whe-obvb-ger

----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media
#سیتپـــــور به خاطر روایتگری در علم

قوس داستانی و خم‌های عاطفی در قصه‌ها

کِرْت وانه‌گت، نویسنده فقید آمریکایی، معتقد بود که تمام داستان‌ها را می‌توان بر اساس شکل روایی و قوس داستانی آن‌ها به دسته‌های انگشت‌شماری طبقه‌بندی کرد. این ادعا سال‌ها بعد به صورت کمی راستی‌آزمایی شد. در این ارائه ابتدا ادبیات داستان‌پردازی محاسباتی را مرور می‌کنیم. سپس نشان می‌دهیم که سریال‌های ترکی در سال‌های گذشته عمدتا چه نوع قوس داستانی داشته‌اند و کم و کیف موفقیتشان در گیشه چگونه بوده است.

📃 اسلایدها
🎙فایل صوتی
🎞 ویدیو در یوتیوب

جزئیات بیشتر:
🔗 https://www.sitpor.org/2024/03/story_arcs_success_diffusion_turkish_tv_dramas/
----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media
#سیتپـــــور به خاطر روایتگری در علم

علم شبکه و مدل‌سازی پخش بیماری‌ در حضور مداخله‌‌ها

در دو دهه گذشته، مدل‌سازی پخش بیماری‌های عفونی در جوامع به کمک ابزارهای فیزیک آماری و علم شبکه گسترش فراوانی داشته. در این ارائه، به اثرات ویژگی‌های شبکه‌‌های اجتماعی بر اثربخشی مداخله‌های دارویی و غیر دارویی همچون واکسیناسیون و رهگیری تماس می‌پردازیم. به طور خاص نشان می‌دهیم ویژگی‌هایی مانند ناهمگنی‌های ارتباطی، هوموفیلی رفتاری، اندازه گروه‌های اجتماعی و تحولات زمانی شبکه‌‌ها چگونه می‌توانند در بهبودبخشی اثرات مداخله‌ها نقش داشته باشند.

📃 اسلایدها
🎧 فایل صوتی
🎞 ویدیو در یوتیوب

🔗 جزئیات بیشتر:
https://www.sitpor.org/2024/03/spreading_epidemic_interventions/
----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media
#سیتپـــــور به خاطر روایتگری در علم

دوره آنلاین تاریخچه کیهان و کیهان‌شناسی
مدرس: محمدمهدی موسوی
(کارشناس ارشد فیزیک و روایتگر نجوم)

🔹سرفصل‌ها:
- تاریخچه علم کیهان‌شناسی از دوران باستان تا دوران مدرن
- نظریه بیگ‌بنگ
- تاریخچه عالم از بیگ‌بنگ تا به امروز
- ماده تاریک و انرژی تاریک
- فرجام عالم از دیدگاه علم کیهان‌شناسی

🔹تعداد جلسات: ۱۰ جلسه
🔸مدت زمان هر جلسه: ۷۵ دقیقه
🔹زمان: روزهای فرد، ساعت ۱۹ الی ۲۰:۱۵
🔸تاریخ شروع کلاس‌ها: سه‌شنبه، ۸ اسفند ۱۴۰۲
🔸شهریه: ۳۵۰ هزار تومان

اطلاعات بیشتر و ثبت‌نام از طریق لینک زیر:
https://formafzar.com/form/1sl88

🔸راه‌های ارتباطی:
📞۰۹۳۳۵۰۳۲۳۹۳
📱@nojumia

چطور می‌توانید ثابت کنید که چیزی را نمی‌دانید؟
کیوان سامانی

واقعاً چطور می‌توانید ثابت کنید که چیزی را نمی‌دانید؟ این که بگویید نمی‌دانم کافی نیست. از کجا معلوم که راست بگویید یا قصد پنهان‌کاری نداشته باشید؟ ... این که شما مخاطبتان را قانع کنید که چیزی را می‌دانید یا نمی‌دانید با اثبات یک قضیه‌ ریاضی تفاوت دارد. یک قضیهٔ ریاضی که اثبات می‌شود، هر ریاضی‌دانی می‌تواند مراحل اثبات را بررسی کند و در نهایت درستی آن را بپذیرد. اما این که مخاطب شما بپذیرد که شما چیزی را می‌دانید یا نمی‌دانید، بیش از آن که نیاز به اثبات داشته باشد نیاز به نوعی توافق میان شما و مخاطب دارد. برای همین ممکن است یک مخاطب مجموعه‌ دلایل و شواهد شما را در تأیید دانستن یا ندانستن یک چیز قانع‌کننده بیابد ولی یک مخاطب دیگر استدلال شما را نپذیرد.

🔗 https://www.sitpor.org/2024/02/can-you-prove-you-dont-know-something

----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media
#سیتپـــــور به خاطر روایتگری در علم

داستان پیچیدگی: چرا بیشتر، متفاوت است؟ عباس ک. ریزی

بازار بورس، مغز انسان، دسته پرنده‌ها و شبکه‌های اجتماعی چه چیز مشترکی دارند؟! آیا ایده‌های یکسان یا ریاضیات توصیف‌کننده‌ مشابهی در پس پرده وجود دارد؟! ریزی اعتقاد دارد نظریه پیچیدگی پیشنهادهایی در مورد این پرسش‌ها دارد!

🔖 اسلایدها
🎙فایل صوتی
🎞 ویدیو در یوتیوب

🔗 جزئیات بیشتر: complexity.sitpor.org
----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media
#سیتپـــــور به خاطر روایتگری در علم

آیا برای ریاضی ورزیدن باید نابغه بود؟

نوشته زیر، ترجمه‌ای از توصیه تری تائو یکی از بزرگترین ریاضیدانان زمان ما است. نکاتی نابدیهی و در عین حال عمیق و راهگشا برای هر کس که دوست دارد وارد ریاضیات یا علوم نظری شود.

🔗 sitpor.org/2024/04/does-one-have-to-be-a-genius-to-do-maths

Terence Tao, Notices of the AMS, 71, 30-32 (Jan 2024)
----------------------------------------------
@sitpor | sitpor.org
instagram.com/sitpor_media
#سیتپـــــور به خاطر روایتگری در علم