📝 درباره عملیات نجات خلبانان آمریکایی در خاک ایران چه می‌دانیم؟

🔹بامداد پنجم آوریل فرماندهی مرکزی آمریکا تایید کرد که دو خدمه آمریکایی جنگنده اف۱۵ سرنگون‌شده در خاک ایران، نجات یافته‌اند.

🔹بر اساس گزارش‌ها، نیروهای آمریکایی توانستند با نفوذ به عمق خاک ایران، در فاصله حدود ۴۰ کیلومتری جنوب اصفهان، از یک فرودگاه هواپیماهای سمپاش به عنوان نقطه سوخت‌رسانی و مهمات‌رسانی خط مقدم (FARP) استفاده کنند.

🔹در این عملیات، یگان‌های نخبه آمریکایی از واحدهای جستجو و نجات رزمی نیروی هوایی آمریکا، یگان SEAL TEAM 6 و نیروی دلتای ارتش آمریکا حضور داشتند و CIA نیز با اجرای یک عملیات فریب، نیروهای مسلح جمهوری اسلامی را به اشتباه انداخت.

🔹نیروهای آمریکایی پس از ایجاد پایگاه و موقعیت‌یابی افسر تسلیحات جنگنده، با پشتیبانی جنگنده‌های پشتیبانی نزدیک هوایی A-10C و دیگر هواگردها مانند پهپادهای مسلح MQ-9 و بمب‌افکن‌های راهبردی B-1B لنسر، خلبان آمریکایی را نجات دادند.

🔹دو فروند هواپیمای ترابری C-130 به دلیل گیر کردن در باند خاکی و صدمه، قابل بازیابی نبودند و نیروهای آمریکایی هر دو را با استفاده از مواد منفجره از بین بردند.

🔹تصویر هواپیماها نشان می‌دهد ادعای «سرنگونی» آن‌ها درست نیست و هر دو هواپیما بر روی زمین منهدم شده‌اند.

🔹بر اساس بررسی گزارش‌ها، پنج هواگرد آمریکایی به طور کامل از دست رفته‌اند که انهدام دو مورد از آن‌ها در نتیجه اقدامات نظامی جمهوری اسلامی بوده است.

🔹برخی رسانه‌ها و سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی مدعی شده‌اند که طرح نجات خلبان آمریکایی احتمالا برای سرقت اورانیوم غنی‌شده بوده و شکست خورده است. فاصله نقطه سوخت‌رسانی با محل نجات خلبان، و نیز تعداد بالای هواگردهای شرکت‌کننده در این عملیات، دو دلیل این ادعا عنوان شده است.

🔹بررسی شواهد و نمونه‌های تاریخی نشان می‌دهد این ادعاها نادرست هستند. برای مثال، در جریان نجات خلبان آمریکایی در بوسنی در سال ۱۹۹۵ تعداد زیادی نیرو و چندین فروند هواگرد به کار گرفته شدند.

🔹فاصله زیاد نقطه سوخت‌رسانی و مهمات‌رسانی با محل اصلی عملیات نیز بخشی از تاکتیک استاندارد عملیات جستجو و نجات رزمی (Combat SAR) است تا تمرکز نیروهای طرف مقابل را پراکنده کرده و فرصت تصمیم‌گیری صحیح و به‌موقع را از آن‌ها سلب کند.

🔹در نهایت، با وجود هزینه سنگین مالی از دست رفتن ادوات نظامی، آمریکا موفق شد هر دو خدمه جنگنده F-15E سرنگون‌شده را از عمق خاک ایران نجات دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ادعای نادرست وجود لانچر موشک روی پل «بی‌۱» کرج

🔹در شبکه‌های اجتماعی ادعا شده که سازه‌های دیده شده روی پل بی‌۱ کرج هنگام حمله هوایی ۱۳ فروردین ۱۴۰۵، «لانچر حمل موشک» بودند.

🔹این ادعا «نادرست» است. بررسی تصاویر نشان می‌دهد این سازه‌ها، تجهیزات فنی برای ساخت پل هستند.

🔹تصاویر مراحل ساخت پل بی‌۱ کرج در خرداد و آبان ۱۴۰۴ نشان می‌دهند که سازه‌های مشابه، مدت‌ها قبل و در محل‌های اتصال پنل‌های پل وجود داشته‌اند.

🔹این سازه‌ها در تمام مراحل ساخت و در معرض دید عموم بوده‌اند و تا کنون گزارشی مبنی بر وجود لانچر موشک روی پل بی‌۱ کرج منتشر نشده است.

🔹این تجهیزات «فرم تراولر» (Form Traveler) نام دارند. فرم تراولرها، تجهیزات متحرک و پیشرفته‌ای هستند که برای ساخت پل‌های بتنی با دهانه بلند استفاده می‌شوند.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ تصویر ساختگی از زنجیره انسانی برای دفاع از پل سفید اهواز

🔹تصویری در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که ادعا می‌شود مربوط به زنجیره انسانی برای دفاع از پل سفید در اهواز است.

🔹هرچند تصاویری واقعی از این زنجیره انسانی وجود دارد، اما این عکس ساخته هوش مصنوعی است.

🔹نسخه بزرگ‌تر این تصویر در یک کانال یوتیوبی حاوی نشانی است که می‌گوید با هوش مصنوعی ساخته شده است.

🔹سایه افراد ایستاده در سمت راست پل به شکلی غیرعادی منظم است؛ گویا همه افراد هم‌قد هستند و صورت تقریبا تمام افراد، مخدوش است.

🔹برخی رسانه‌های داخل ایران تصاویری از حضور گروهی از مردم را روی پل سفید کارون گزارش کرده که شباهتی به این تصویر ندارد.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این عکس ساختگی نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ عکس موشک صورتی سپاه، ساخته هوش مصنوعی است

🔹این روزها در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی تصویری از یک موشک صورتی منتشر شده که روی آن نوشته «در پاسخ به درخواست دختربچه انقلابی».

🔹ادعا شده این موشک در پاسخ به درخواست یک کودک، رنگ شده و به سمت اسرائیل شلیک می‌شود.

🔹این روایت با انتشار ویدیویی از همان کودک و بازنشر در رسانه‌هایی مانند پرس‌تی‌وی و برخی حساب‌های رسمی سفارت‌های ایران منتشر شده است.

🔹بررسی‌ها نشان می‌دهد تصویر این موشک، دستکاری‌شده است.

🔹گوگل بر اساس فناوری SynthID اعلام می‌کند که بخش عمده یا تمام عکس با هوش مصنوعی (گوگل) تولید یا ویرایش شده است.

🔹به نظر می‌رسد این عکس را ابتدا اکانت «ایران به عبری» (IRhebrew) ساخته و منتشر کرده؛ به‌طوری‌که این حساب ابتدا ویدیوی خواست کودک و تنها ساعاتی بعد، تصویر موشک را با عنوان «ماموریت انجام شد» منتشر کرد.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این تصویر نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

📝 درباره جزئیات آتش‌بس چه می‌دانیم؟

🔹بامداد چهارشنبه ۱۹ فروردین ۱۴۰۵، ایران و آمریکا پس از حدود ۴۰ روز جنگ و بمباران بی‌وقفه، بر سر آتش‌بسی مشروط به مدت دو هفته توافق کردند.

🔹این توافق چند ساعت پیش از پایان ضرب‌الاجل دونالد ترامپ برای بمباران گسترده زیرساخت‌های ایران حاصل شد.

🔹بامداد چهارشنبه ترامپ در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» اعلام کرد که با تعلیق حملات به ایران برای دو هفته موافقت کرده، مشروط بر بازگشایی فوری و ایمن تنگه هرمز.

🔹شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان و میانجی مذاکرات، اجرای فوری آتش‌بس را تایید کرد و از هیات‌های ایران و آمریکا دعوت کرد تا روز جمعه ۱۰ آوریل ۲۰۲۶ در اسلام‌آباد مذاکرات نهایی را ادامه دهند.

🔹عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران هم این خبر را تایید کرد و گفت واشنگتن «چارچوب کلی» پیشنهاد ۱۰ ماده‌ای ایران را به عنوان «مبنای مذاکرات» پذیرفته و ایران در حال بررسی پیشنهاد ۱۵ ماده‌ای آمریکا است.

🔹شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی اما در بیانیه‌ای اعلام کرد که آمریکا را مجبور به پذیرش طرح ۱۰ ماده‌ای خود کرده است.

🔹در ادامه، ترامپ بار دیگر اعلام کرد که ایالات متحده با ایران همکاری خواهد کرد، هیچ غنی‌سازی اورانیومی انجام نمی‌شود و بسیاری از بندهای طرح ۱۵ ماده‌ای آمریکا مورد توافق قرار گرفته‌اند.

🔹تابه‌حال هیچ متن رسمی، نه از طرح ۱۰ ماده‌ای جمهوری اسلامی و نه طرح ۱۵ ماده‌ای ایالات متحده منتشر نشده است.

🔹بر اساس گزارش منابع غیررسمی، طرح ۱۰ ماده‌ای ایران شامل توقف حملات علیه ایران و نیروهای مقاومت، خروج نیروهای آمریکایی، عبور محدود کشتی‌ها از تنگه هرمز، لغو تحریم‌ها، پرداخت غرامت، تعهد به عدم ساخت سلاح هسته‌ای، پذیرش حق غنی‌سازی، مذاکرات صلح منطقه‌ای، تعمیم عدم تجاوز به همه متجاوزان و خاتمه قطعنامه‌های شورای امنیت و حکام بود.

🔹منابع غیررسمی همچنین می‌گویند جزئیات طرح ۱۵ ماده‌ای آمریکا نیز شامل عدم تولید سلاح هسته‌ای از سوی ایران، تحویل اورانیوم غنی‌شده، محدودیت توان دفاعی، پایان حمایت از گروه‌های نیابتی و بازگشایی تنگه هرمز و به رسمیت شناختن اسرائیل بود.

🔹این دو طرح (در همان نسخه‌های غیررسمی) به وضوح فاصله زیادی با هم دارند. طرح جمهوری اسلامی بر حفظ ظرفیت‌ها (به‌ویژه هسته‌ای و نفوذ منطقه‌ای) با گرفتن امتیازات سیاسی و اقتصادی تأکید دارد، در حالی که طرح آمریکا بر «محدودسازی شدید یا برچیدن» این ظرفیت‌ها در ازای کاهش فشارها متمرکز است.

🔹در این میان با وجود آتش‌بس، اسرائیل اعلام کرد که توافق شامل لبنان نمی‌شود و به عملیات خود ادامه می‌دهد.

🔹در مجموع، این توافق فعلا باعث توقف موقت حملات به ایران و بازگشایی موقت تنگه هرمز شده است، اما جزئیات نهایی و تطبیق کامل آن با طرح‌های ایران و آمریکا هنوز مشخص نیست.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh

❌ ویدیوی منتسب به دو زن چادری مسلح که به‌طور اتفاقی شلیک می‌کنند، ساختگی است

🔹ویدیویی به طور گسترده در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده که در آن دو زن با پوشش چادر، در کنار ماشین فراجا دیده می‌شوند و یکی از آن‌ها اسلحه‌ای شبیه کلاشنیکف در دست دارد و به شکل سهوی تیری شلیک می‌کند.

🔹در توضیح این ویدیو نوشته شده «جمهوری اسلامی دست کسانی اسلحه داده که به راحتی می‌شود اسلحه را از آن‌ها گرفت. رژیم چیزی براش نمونده حتی سرکوبگرهای آموزش دیده‌اش.»

🔹این ویدیو با ابزار هوش مصنوعی ساخته شده و واقعیت ندارد.

🔹ایرادهای تصویری مختلفی وجود دارد که ساختگی بودن ویدیو را تایید می‌کند؛ از جمله چهره صاف و بدون اجزای صورت دو زن که در لحظاتی از ویدیو، نمایان می‌شود.

🔹ناهماهنگی در حرکات و همچنین سایه آن‌ها، به‌هم‌ریختگی جلوی خودروی فراجا و آمیختگی رنگ اسلحه و لباس در لحظاتی از ویدیو از دیگر دلایل اثبات غیرواقعی بودن ویدیو است.

🔹بنابراین فکت‌نامه به این ویدیو نشان «نادرست» می‌دهد.

👈 در فکت‌نامه بخوانید

🌐 @Factnameh