🔵 سایکامیت چیست؟
ما که هستیم و چرا شکل گرفتیم؟

«سایکامیت» از دل یک دغدغه مشترک شکل گرفت:
این‌که چرا علم، با وجود حضور پررنگش در زندگی روزمره ما، اغلب دور از دسترس، پیچیده و حتی بی‌ربط به نظر می‌رسد.

💠 ما جمعی از علاقه‌مندان، پژوهشگران، دانشجویان و کنشگران حوزه علم، فرهنگ و ارتباطات هستیم که باور داریم علم فقط در آزمایشگاه‌ها، مقاله‌ها و کلاس‌های دانشگاهی معنا پیدا نمی‌کند؛
بلکه زمانی زنده است که وارد گفت‌وگوی اجتماعی شود.

سایکامیت تلاشی است برای پل‌زدن میان علم و جامعه.

💬 هدف ما معرفی و بررسی روش‌ها و مدل‌های مختلف ارتباطات علم و فهم این است که این شیوه‌ها چگونه بر رابطه علم و جامعه اثر می‌گذارند.

ما معتقدیم ترویج علم فقط «انتقال اطلاعات» نیست؛
بلکه فرایندی ارتباطی، فرهنگی و اجتماعی است.

📚در سایکامیت تلاش می‌کنیم علم را در متن جامعه ببینیم؛
علمی پرسش‌برانگیز، نقدپذیر و در حال رشد از دل تعامل با مردم.

💡سایکامیت، محفلی است برای گفت‌وگو با دانشمندان و مروجان علم پیرامون ارتباطات علم
و شیوه‌هایی که علم می‌تواند با جامعه با علم رابطه‌ای معنادار، انسانی و زنده برقرار کند.

🔰 نشست‌های «چرا ترویج علم؟» بخشی از همین مسیرند؛
گفت‌وگو با افرادی از حوزه‌های مختلف علمی و میان‌رشته‌ای که تجربه زیسته‌شان نشان می‌دهد علم چگونه می‌تواند با جامعه وارد رابطه‌ای زنده و معنادار شود.

🧐 ما اینجاییم تا بپرسیم، گفت‌وگو کنیم و یاد بگیریم که علم چگونه می‌تواند انسانی‌تر، در دسترس‌تر و اجتماعی‌تر باشد.

📌پس با ما همراه باشید.

🆔: @SciCoMeet

🔵 ارتباطات علم: تعاریف، رویکردها و روندهای معاصر
(با نگاهی به روندهای پژوهشی برجسته در سال ۲۰۲۴)

ارتباطات علم (Science Communication) به مجموعه‌ای از فرایندها، کنش‌ها و راهبردها اشاره دارد که از طریق آن‌ها دانش علمی میان دانشمندان، سیاست‌گذاران، رسانه‌ها و عموم جامعه تولید، منتقل، تفسیر و به بحث گذاشته می‌شود.

🖋️در نگاه‌های اولیه، ارتباطات علم اغلب به‌عنوان فرایندی یک‌سویه تعریف می‌شد؛
انتقال اطلاعات از «دانشمندِ دانا» به «مخاطب ناآگاه».

☄️اما رویکردهای معاصر این تصور را به چالش کشیده‌اند و بر ماهیت تعاملی، اجتماعی و ارتباطات علم تأکید دارند.

در تعاریف جدید، ارتباطات علم فقط انتشار نتایج پژوهشی نیست؛
بلکه شامل:
🔺 گفت‌وگو و مشارکت عمومی
🔺 توجه به ارزش‌ها، قدرت و نابرابری‌ها
🔺 زمینه‌های فرهنگی و سیاسی علم
🔺 نقش رسانه‌ها و فناوری‌های دیجیتال

📎در این معنا، ارتباطات علم بخشی جدایی‌ناپذیر از زیست‌بوم علم در جامعه معاصر است و به‌طور مستقیم با مفاهیمی چون: اعتماد عمومی، سیاست‌گذاری علمی، عدالت اجتماعی و مسئولیت‌پذیری علمی پیوند دارد.

🆔: @SciCoMeet

📚 منابع:
منبع ۱
منبع ۲

🌐ارتباطات علم در بستر دیجیتال و هوش مصنوعی
تحولات دیجیتال، تعریف ارتباطات علم را به‌طور اساسی دگرگون کرده‌اند.

📱 امروزه پلتفرم‌های دیجیتال، شبکه‌های اجتماعی و ابزارهای هوش مصنوعی، به بازیگران اصلی در زیست‌بوم ارتباطات علم تبدیل شده‌اند. این تحولات فرصت‌هایی برای گسترش دسترسی، شخصی‌سازی محتوا و افزایش مشارکت عمومی فراهم کرده‌اند، اما هم‌زمان چالش‌های اخلاقی جدیدی نیز به وجود آورده‌اند.

📝در مقاله‌ی «Welcome to 2024»، ریدلینگر به‌روشنی نشان می‌دهد که مسائل مربوط به حریم خصوصی داده‌ها، گسترش اطلاعات نادرست، سوگیری‌های الگوریتمی و استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی، اکنون در مرکز توجه پژوهش‌های ارتباطات علم قرار دارند.

💡 از این منظر، ارتباطات علم دیگر صرفاً درباره «چه چیزی گفته می‌شود» نیست، بلکه درباره «چگونه، توسط چه کسی، با چه ابزارهایی و با چه پیامدهایی» نیز است.

🆔:@SciCoMeet
منبع

👥همکاری‌های میان‌رشته‌ای و فرامرزی

🖋️تعریف ارتباطات علم در پایان سال ۲۰۲۴ بیش از هر زمان دیگری با مفهوم همکاری پیوند خورده است. مسائل جهانی نظیر تغییرات اقلیمی، سلامت عمومی یا بحران‌های فناورانه، نیازمند تعامل میان‌رشته‌ای و همکاری‌های فرامرزی هستند.

ارتباطات علم در این چارچوب، به‌عنوان پلی میان پژوهش و عمل، و میان دانش تخصصی و تصمیم‌گیری اجتماعی عمل می‌کند.

🔺ریدلینگر تأکید می‌کند که یکی از روندهای کلیدی سال ۲۰۲۴، تلاش برای تقویت پیوند میان پژوهشگران ارتباطات علم و کنش‌گران این حوزه است. این نگاه، ارتباطات علم را نه یک فعالیت صرفاً نظری، بلکه کنشی کاربردی، مشارکتی و پایدار تعریف می‌کند.

📊در پایان ۲۰۲۴، می‌توان گفت که ارتباطات علم به‌عنوان حوزه‌ای پویا و چندبعدی تعریف می‌شود که در تقاطع علم، جامعه، رسانه، اخلاق و سیاست قرار دارد. ارجاع به مقاله‌ی ریدلینگر در ابتدای سال ۲۰۲4 نشان می‌دهد که روندهای مطرح‌شده در آن، از دسترسی آزاد و شمول اجتماعی گرفته تا اخلاق دیجیتال و همکاری‌های میان‌رشته‌ای، نه‌تنها گذرا نبوده‌اند؛ بلکه به مؤلفه‌های اساسی در تعریف معاصر ارتباطات علم تبدیل شده‌اند.

🆔 @SciCoMeet

منبع

🧠📢 «چرا ترویج علم؟» | اولین نشست از یک مجموعه گفت‌وگومحور

گروه ارتباطات علمِ انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات
با همکاری سایکامیت برگزار می‌کند:

🎙  پوریا آزادی
دانش‌آموخته سیستم‌های الکترونیک دیجیتال و پژوهشگر حوزه سیبرنتیک و پیچیدگی

🧬 موضوع نشست:
«چالش‌ها و افق‌های ترویج علم در زیست‌شناسی نظری»

📅 پنج‌شنبه ۴ دی‌ماه ۱۴۰۴
⏰ ساعت ۱۷ تا ۱۹

💻 به‌صورت مجازی | در بستر Google Meet

🔺برای ورود به نشست کلیک کنید.

✨ این نشست مجازی، برای عموم علاقه‌مندان آزاد است.


🖇️ تلگرام | لینکدین

🔓ارتباطات علم و دسترسی آزاد به آن
یکی از محورهای اساسی در تعریف امروزی ارتباطات علم، دسترسی آزاد به علم است.

ارتباطات علم تنها زمانی می‌تواند به‌طور مؤثر به منافع عمومی خدمت کند که نتایج پژوهش‌ها فراتر از دیوارهای دانشگاه و نظام‌های بستۀ نشر در دسترس قرار گیرند.
🖼️ در این چارچوب، مدل‌های دسترسی آزاد، به‌ویژه دسترسی آزاد الماسی، به‌عنوان بخشی از زیرساخت ارتباطات علم تلقی می‌شوند؛ زیرا امکان مشارکت بهتر پژوهشگران، ارتباط‌گران علم و مخاطبان عمومی را فراهم می‌کنند.

📋 میشل ریدلینگر در مقالۀ خود در ابتدای سال ۲۰۲۴، با تأکید بر نقش مجله Journal of Science Communication (JCOM) به‌عنوان یک مجله‌ی Diamond Open Access، نشان می‌دهد که چگونه نشر علمی می‌تواند به‌طور فعال در خدمت ارتباطات علم قرار گیرد، بدون آن‌که بار مالی ناعادلانه‌ای بر پژوهشگران یا مخاطبان تحمیل شود.

🎯 این رویکرد، ارتباطات علم را از یک فعالیت جانبی به بخشی ساختاری از فرایند تولید و انتشار دانش تبدیل می‌کند.
تنوع، برابری و شمول در ارتباطات علم
تعریف معاصر ارتباطات علم بدون توجه به مفاهیم تنوع، برابری و شمول (DEI) ناقص خواهد بود.

🆔: @SciCoMeet
منبع

❌۳ ساعت مانده به وبینار...

🧠📢 «چرا ترویج علم؟» | اولین نشست از یک مجموعه گفت‌وگومحور

گروه ارتباطات علمِ انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات
با همکاری سایکامیت برگزار می‌کند:

🎙  پوریا آزادی
دانش‌آموخته سیستم‌های الکترونیک دیجیتال و پژوهشگر حوزه سیبرنتیک و پیچیدگی

🧬 موضوع نشست:
«چالش‌ها و افق‌های ترویج علم در زیست‌شناسی نظری»

📅 پنج‌شنبه ۴ دی‌ماه ۱۴۰۴
⏰ ساعت ۱۷ تا ۱۹

💻 به‌صورت مجازی | در بستر Google Meet

🔺برای ورود به نشست کلیک کنید.

✨ این نشست مجازی، برای عموم علاقه‌مندان آزاد است.


🖇️ تلگرام | لینکدین

🔴هم‌اکنون وبینار «چالش‌ها و افق‌های ترویج علم در زیست‌شناسی نظری» در حال برگزاری‌ است.

🔺برای ورود به نشست کلیک کنید.

✨ این نشست مجازی، برای عموم علاقه‌مندان آزاد است.


🖇️ تلگرام | لینکدین

🧠📢 «چرا ترویج علم؟» | دومین نشست از یک مجموعه گفت‌وگومحور

گروه ارتباطات علمِ انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات
با همکاری سایکامیت برگزار می‌کند:

🎙  علی هادیان
نویسنده و مترجم حوزه علم برای عموم

🧬 موضوع نشست:
«چالش اعتماد در ارتباطات علم»
کدام دسته از دانسته‌هایمان قابل اعتمادند؟
چه می‌دانیم؟ چرا؟

📅 پنج‌شنبه ۱۱ دی‌ماه ۱۴۰۴
⏰ ساعت ۱۷ تا ۱۹

💻 به‌صورت مجازی | در بستر Google Meet

🔺برای ورود به نشست کلیک کنید.

✨ این نشست مجازی، برای عموم علاقه‌مندان آزاد است.


🖇️ تلگرام | لینکدین

💭 در طی دهه‌های گذشته، گروه‌های مختلفی از جمله دانشمندان، سیاست‌گذاران، روزنامه‌نگاران، متصدیان موزه‌ها و فعالان اجتماعی تلاش کرده‌اند «درک عمومی از علم» را بهبود دهند.

✍🏻 این تلاش‌ها به شکل‌های متنوعی بروز یافته‌اند: از روزنامه‌نگاری علمی و نمایشگاه‌های موزه‌ای گرفته تا برنامه‌های آموزشی اجتماعی، تولیدات رادیویی و تلویزیونی، فعالیت‌های اینترنتی و مشارکت مستقیم خود دانشمندان در ارتباط با عموم مردم.

📖 بااین‌حال، با وجود گستردگی و پویایی این فعالیت‌ها، هنوز روشن نیست که تا چه اندازه موفق بوده‌اند؛ زیرا توافق مشخصی دربارهٔ این‌که «درک عمومیِ بهتر از علم» دقیقاً به چه معناست و چه هدفی را دنبال می‌کند وجود ندارد.

🎓 به همین دلیل، پژوهشگران سال‌هاست بررسی می‌کنند که:
درک عمومی چیست، اهداف واقعی ارتباطات عمومی علم کدام‌اند، چه گروه‌هایی از این فعالیت‌ها بهره‌مند می‌شوند یا کنار گذاشته می‌شوند، و چه محدودیت‌هایی بر این فرایند اثر می‌گذارند.

🔬 اغلب میان اهداف آرمان‌گرایانهٔ آموزشی و اهداف عملی‌تر مانند افزایش بودجهٔ علمی، تغییر سیاست‌ها یا هدایت رفتارهای بهداشتی خاص، تنش وجود دارد.

📌منبع

🌐 تلگرام | لینکدین

🖼️در این چارچوب، لوونشتاین تلاش کرد بدون ارزش داوری نشان دهد که دیدگاه‌های متفاوت نسبت به ارتباطات عمومی علم چگونه به رویکردها، فعالیت‌ها و دستاوردهای متفاوت منجر می‌شوند.

🖇️مدل‌های معرفی‌شده در مقاله
نویسنده چهار مدل اصلیِ ارتباطات عمومی علم و فناوری را معرفی می‌کند:

🔶مدل کمبود (Deficit Model)

🔶مدل زمینه‌ای (Contextual Model)

🔶مدل تخصص مبتنی‌بر تجربه (Lay Expertise Model)

🔶مدل مشارکت عمومی (Public Participation / Public Engagement Model)

در ادامه با بررسی هرکدام از این مدل‌ها، همراه ما باشید‌.


📌منبع

🌐 تلگرام | لینکدین