باشگاه فیزیک مرکز علوم و ستاره‌شناسی تهران

سومین گردهمایی علمی،
چهارشنبه ۱ اسفند ۱۴۰۳ از ساعت ۱۸ تا ۲۰

در این نشست، علاوه بر بررسی جدیدترین موضوعات اخترفیزیک مدرن، جنگلداری و منابع طبیعی، فرصتی برای معرفی کتاب، تبادل نظر و مشارکت در مباحث علمی فراهم خواهد بود.

ورود برای همه آزاد و رایگان است
به امید دیدار

@AstroTech

برای جلوگیری از زوال عقل به جای قهوه، چای سبز بنوشید

مصرف چای سبز ممکن است با بهبود فشار خون، به کاهش ضایعات ماده سفید کمک کند

در حالی که قهوه هم فواید خود را برای سلامتی دارد، یک بررسی جدید در ژاپن نشان داده است که چای سبز از نظر کاهش خطر زوال عقل در افراد مسن نسبت به آن برتری دارد.

پژوهشگران عادات نوشیدن قهوه و چای را در افراد مسن بررسی کردند و دریافتند که بین مصرف بیشتر چای سبز و کاهش ضایعات ماده سفید مغزی‌ــ که با زوال عقل عروقی و بیماری آلزایمر مرتبط است‌ــ «ارتباط قابل توجهی» وجود دارد. ریچل کلان، ایندیپندنت.

@AstroTech

آیفون 16e معرفی شد

نسل چهارم آیفون SE با نام تجاری iPhone 16e معرفی شد. این محصول جدید از صفحه نمایش ۶/۱ اینچ، پردازنده A18 مورد استفاده در آیفون ۱۶ همراه با ۸ گیگابایت حافظه RAM برخوردار است. مدل پایه با ۱۲۸ گیگابایت حافظه، ۵۹۹ دلار قیمت دارد.

اطلاعات بیشتر

@AstroTech

زمین چگونه می‌تواند در برابر سیارک‌ها از خود دفاع کند؟

احتمال بسیار کمی وجود دارد که یک سیارک با قابلیت نابودی یک شهر کامل در کمتر از هشت سال آینده به زمین برخورد کند. با این حال به گفته کارشناسان، حتی اگر چنین سیارکی به سمت ما در حرکت باشد، بشر قادر به دفاع از خود در برابر این تهدید است.

ناسا روز سه‌شنبه اعلام کرد که احتمال برخورد یک سیارک تازه کشف شده به زمین در ۲۲ دسامبر ۲۰۳۲ به ۳.۱ درصد افزایش یافته است؛ این بالاترین احتمال تخمین زده شده برای برخورد چنین سنگ فضایی بزرگی در پیش‌بینی‌های مدرن است.

ریچارد مویسل، رئیس دفتر دفاع سیاره‌ای آژانس فضایی اروپا در نخستین واکنش به سوالی در باره احتمال بالای برخورد سیارک به زمین، به خبرگزاری فرانسه گفت: «نگران نباشید و وحشت نکنید.»

همان‌طور که اخترشناسان داده‌های بیشتری جمع‌آوری می‌کنند، انتظار می‌رود احتمال برخورد مستقیم به تدریج افزایش یابد و سپس به سرعت به صفر کاهش پیدا کند.

با این حال، حتی در صورت وقوع نامحتمل افزایش این احتمال به ۱۰۰ درصد، ریچارد مویسل تأکید می‌کند که «ما بی‌دفاع نیستیم.» یورونیوز

نجات زمین با فضاپیمای دارت

@AstroTech

تصویر: مقایسه iPhone 16e با SE نسل سوم

آیفون همه، iPhone 16e

بیشتر امکانات مهم آیفون ۱۶ از جمله یک دوربین عکاسی ۴۸ مگاپیکسل باکیفیت همراه با قابلیت زوم اپتیکال ۲ برابر و صفحه نمایش ۶/۱ اینچ در کنار ۸ گیگابایت حافظه رم برای اجرای نرم‌افزار هوش‌مصنوعی اپل و همچین پردازنده A18 آیفون ۱۶ (هرچند با یک هسته پردازنده گرافیکی کمتر) و البته امکانات ماهواره‌ای در آیفون 16e موجود هستند.

آیفون 16e در واقع نسل چهارم آیفون SE است اما برخلاف آیفون‌های SE که ضعیف و کوچک و بیشتر مناسب مادربزرگ‌ها و پدربزرگ‌ها بودند، اکنون 16e گزینه جذابی برای همه است. با شروع تحویل از جمعه آینده شاهد انواع نقد‌ها و مقايسه‌ها خواهیم بود.

یکی از مديران اپل گفت که حرف e در 16e سمبل خاصی نیست اما iPhone 16e به عنوان یک آیفون برای همه یا everyone ساخته شده.

در حال حاضر تعرفه واردات تجاری گوشی‌های زیر ۶۰۰ دلار، پنج درصد و بالای ۶۰۰ دلار هم پانزده درصد است. پس می‌شود امیدوار بود که مدل پایه 16e با قیمت ۵۹۹ دلار، در ایران با قیمت نهایی مناسب‌تری به دست مصرف کننده برسد.

نویسنده: مهدی اسماعیلی

خبر قبلی | اطلاعات بیشتر | فیلم زومیت

@AstroTech

دانشمندان ابرساختار کهکشانی را کشف کردند که طول آن ۱۳ هزار برابر کهکشان راه شیری است

گروهی از ستاره‌شناسان موفق به کشف بزرگ‌ترین ابرساختار کهکشانی شناخته‌شده در جهان شده‌اند؛ مجموعه‌ای از خوشه‌های کهکشانی و ابرخوشه‌های کهکشانی که حدود ۱.۳ میلیارد سال نوری وسعت دارد و جرمی معادل ۲۰۰ کوادریلیون برابر خورشید را در خود جای داده است.

این ابرساختار کهکشانی «کیپو» (Quipu) نام‌گذاری شده که برگرفته از یک سیستم شمارش و ذخیره‌سازی اعداد در تمدن اینکاهاست. در این روش با استفاده از گره‌هایی که روی رشته‌هایی از نخ زده می‌شود، داده‌ها ذخیره شده‌اند.

مشابه همان سیستم گره‌زنی، ساختار کیهان‌شناختی «کیپو» نیز شکلی پیچیده دارد و از یک رشته‌ی بلند و چندین رشته‌ی جانبی تشکیل شده است. طول این ساختار حدود ۱.۳ میلیارد سال نوری است که بیش از ۱۳ هزار برابر کهکشان راه شیری برآورد می‌شود. در صورت تایید این ساختار از نظر طول، رکورد بزرگ‌ترین جرم شناخته‌شده در کیهان را از ابرخوشه‌ «لانیاکیا» می‌گیرد.

خبر کشف این ابرساختار کهکشانی جدید در مقاله‌ای در تاریخ ۳۱ ژانویه روی پایگاه اینترنتی ArXiv منتشر شده است. یورونیوز

@AstroTech

رژه سیاره‌ها

یک پدیده نادر که تا ۱۵ سال آینده یعنی تا ۲۰۴۰ میلادی تکرار نخواهد شد.

از امروز چهارشنبه ۸ بهمن ۱۴۰۳ تا جمعه، هفت سیاره منظومه خورشیدی، به ترتیب از - بالا چپ تا پایین راست - مریخ، مشتری، اورانوس، زهره، نپتون، زحل و عطارد در پدیده‌ای نسبتا نادر در آسمان شب به صف خواهند شد.

بهترین فرصت برای دیدن حداکثر تعداد سیاره‌ها، درست بعد از غروب خورشید در روزهای چهارشنبه، پنجشنبه و جمعه است.

چهار سیاره - مریخ، مشتری، زهره و عطارد- که به زمین نزدیک‌تر هستند با چشم غیرمسلح قابل دیدن خواهند بود. مشاهده زحل سخت‌تر است چون جایی در ارتفاع کم در نزدیکی افق قرار دارد. برای دیدن اورانوس و نپتون، به یک تلسکوپ خوب نیاز است.

با غروب خورشید، زحل و عطارد به سرعت در آن سوی افق غروب کرده و پنهان خواهند شد و پس از غروب خورشید تنها چند دقیقه فرصت دارید آنها را مشاهده کنید.

بعد از آن زهره، مشتری و مریخ برای مدتی خیلی طولانی‌تر در آسمان به صف می‌شوند.

سیاره‌های منظومه خورشیدی که همگی تقریبا در یک صفحه قرار دارند. در مدارهایی به دور خورشید می‌چرخند.

عکس از SkyPortal، ساعت ۱۷:۰۵ پنجشنبه

@AstroTech

خبرگزاری رویترز، ویدئویی منتشر کرده که تصاویر شگفت‌انگیزی از سطح ماه را به نمایش می‌گذارد.

این تصاویر توسط فضاپیمای Blue Ghost متعلق به شرکت فایرفلای هوافضا (Firefly Aerospace) ثبت شده‌اند

این ویدئو جزئیات بی‌نظیری از سطح ماه را نشان می‌دهد و نشان‌دهنده پیشرفت‌های چشمگیر در ماموریت‌های فضایی است.

شرکت فایرفلای هوافضا که در زمینه ارسال محموله‌های فضایی فعالیت دارد، با این ماموریت گامی مهم در اکتشافات ماه برداشته است.

انتشار این تصاویر، توجه علاقه‌مندان به فضا را به پیشرفت‌های جدید در حوزه فضانوردی جلب کرده است. رادیوفردا

به گزارش ایندیپندنت، کاوشگر Blue Ghost یکی از دو ماه‌نوردی است که برای جمع‌آوری داده‌های علمی از سوی ناسا به نقاط مختلف ماه فرستاده شده‌اند. این کاوشگر که روز ۲۶ دی ماه ۱۴۰۳ به فضا پرتاب شد، قرار است روز ۱۲ اسفند ماه در منطقه «دریای بحران» (Mare Crisium) در شمال شرقی ماه فرود آید.

پرتاب فرودگر Blue Ghost

@AstroTech

شرکت SpaceX پرتاب هشتم راکت بزرگ استارشیپ را تا ۳ مارس ۲۰۲۵ به تعویق انداخت

این پرتاب برای جمعه ۲۸ فوریه برنامه‌ریزی شده بود.

طی پستی در X در اوایل صبح پنجشنبه (۲۷ فوریه) SpaceX گفت: "اکنون هدف ما قرار دادن هشتمین آزمایش پروازی استارشیپ در روز دوشنبه ۳ مارس است." دلیلی برای تاخیر ذکر نشده است.

این بزرگترین و قویترین راکتی است که تاکنون ساخته شده است.

منبع: Space.com
ترجمه: مهدی اسماعیلی

@AstroTech

لحظه کشف شهاب سنگ در کویر لوت

توضیح محسن سلحشور در مورد اهمیت تست آهنربا: درصد زیادی از شهاب سنگ ها آهن و نیکل دارند. انواع بدون آهن و نیکل کمیاب هستد.

منبع ویدیو

@AstroTech

تصویر: دهانه صورت خوشحال در مریخ

مریخ ممکن است روزی صاحب حلقه شود

سیاره‌شناسان می‌گویند که یک ماه (قمر) مریخ به نام فوبوس به تدریج درحال نزدیک‌تر شدن به این سیاره است و ممکن است روزی باعث تشکیل حلقه‌هایی در اطراف آن شود.

فوبوس یکی از دو ماه مریخ است که در فاصله تقریبا شش هزار کیلومتری از سطح سیاره سرخ می‌گردد. ماه دیگر دیموس نام دارد.

به گفته سازمان فضانوردی اروپا، ESA، این ماه هر هفت ساعت و ۳۹ دقیقه یک بار دور مریخ می‌گردد اما این دوره تناوب در حال تغییر است.

به اصطلاح ستاره‌شناسان مدار فوبوس در حال «فرسایش» است، یعنی این ماه به تدریج درحال کاهش ارتفاع است و در نهایت در اثر نیروی گرانش مریخ یا برخورد به آن متلاشی خواهد شد.

این احتمالا ۳۰ تا ۵۰ میلیون سال دیگر اتفاق می‌افتد.
اگر فوبوس در راه متلاشی شود، بقایای آن سیستمی از حلقه‌ها را در اطراف سیاره تشکیل خواهد داد، که چیزی شبیه به حلقه‌های زحل خواهد بود.

این برعکس ماه زمین است که به گفته ستاره‌شناسان درحال دور شدن از زمین به اندازه سالانه ۳/۸ سانتیمتر است. بی‌بی‌سی

@AstroTech

کاوشگر Blue Ghost با موفقیت روی ماه نشست

به گزارش بی‌بی‌سی فارسی، فضاپیمای بی‌سرنشین Blue Ghost متعلق به شرکت خصوصی Firefly ساعاتی پیش با موفقیت روی سطح کره ماه فرود آمد.

این دومین فضاپیمای یک شرکت خصوصی است که روی ماه فرود می‌آید.

با فرود ماه‌پیمای بلو گوست حدود ساعت هشت و نیم صبح به وقت گرینیچ، غریو شادی در مرکز کنترل شرکت فایرفلای در آمریکا برخاست که هزینه این ماموریت را تامین کرده است.

این ماه‌نورد قرار است در فرورفتگی عظیمی موسوم به «دریای بحران‌ها» (Mare Crisium) که از زمین هم قابل مشاهده است، در سطح ماه کاوش کند.

این ماموریت تازه‌ترین همکاری‌ ناسا با شرکت‌های خصوصی برای ماموریت‌های فضایی است.

در چند روز آینده یک شرکت خصوصی دیگر موسوم به Intuitive Machines مستقر در هیوستون تگزاس امیدوار است فضاپیمای خود را در نزدیکی قطب جنوب ماه فرود بیاورد.

فیلم ارسالی Blue Ghost از سطح ماه

@AstroTech

اولین فضاپیمای خصوصی بر روی ماه فرود آمد

این فضاپیما که حامل چندین ابزار آزمایش برای سازمان ناسا است، شب گذشته با هدایت خودکار در دامنه‌های یک کوه آتشفشانی قدیمی در لبه شمال شرقی سطح ماه فرود آمد.

جیسون کیم، مدیرعامل فایرفلای، در این‌باره گفت: «همه‌چیز مانند ساعت کار کرد.»

این فرود موفق باعث شد فایرفلای، شرکت دانش‌بنیانی که ده سال پیش تأسیس شده است، به اولین شرکت خصوصی تبدیل شود که یک فضاپیما را روی ماه فرود می‌آورد.

«بلو گوست» یا شبح آبی، که نام خود را از یک گونه نادر از کرم‌های شب‌تاب آمریکایی گرفته است، با ارتفاع ۲متر و عرض ۳.۵ متر از نظر اندازه و شکل طوری طراحی شده است که بتواند تعادل بیشتری داشته باشد.

این فضاپیما که در میانه ژانویه از فلوریدا پرتاب شد، ۱۰ ابزار آزمایش متعلق به ناسا را به ماه برده است. این آزمایش‌ها به مدت دو هفته اجرا خواهند شد، پیش از آنکه انرژی فضاپیما به پایان برسد و خاموش شود.

این آژانس فضایی ۹۷ میلیون یورو برای تحویل این فضاپیما و ۴۲ میلیون یورو برای علم و فناوری موجود در آن پرداخت کرده است.

این ماموریت سومین عملیات تجاری ماه ناسا است که به‌ منظور تشویق به ایجاد یک اقتصاد رقابتی برای کسب‌وکارهای خصوصی و انجام پیش‌کاوی قبل از حضور فضانوردان در این دهه طراحی شده است. یورونیوز

@AstroTech

شبح آبی (Blue Ghost) روی ماه
یک فرودگر جدید روی ماه وجود دارد. دیروز شبح آبی شرکت هوافضای فایرفلای اولین فرود تجاری موفقیت آمیز روی ماه را انجام داد. طی این ماموریت ۶۰ روزه، Blue Ghost چندین ابزار علمی به سفارش ناسا، از جمله PlanetVac را که پس از ایجاد یک گردباد کوچک گاز، گرد و غبار ماه را جذب می کند، مستقر خواهد کرد. Blue Ghost همچنین میزبان تلسکوپ LEXI خواهد بود که تصاویر پرتو X از مگنتوسفر زمین را می‌گیرد. داده های LEXI باید درک بهتری از نحوه محافظت میدان مغناطیسی زمین از زمین در برابر باد و شراره‌های خورشید را فراهم کند. در تصویر، سایه فرودگر Blue Ghost بر روی سطح دهانه‌ای در کره ماه قابل مشاهده است، در حالی که گوی درخشان سیاره زمین درست بر فراز افق معلق است. اهداف فرودگرهای رباتیک Blue Ghost در آینده شامل حمایت از فضانوردان ماه در برنامه Artemis ناسا است، به طوری که Artemis III در حال حاضر چنان برنامه‌ریزی شده است که انسان ها را در سال ۲۰۲۷ بر روی ماه فرود آورد. #عکس_روز

ترجمه: مهدی اسماعیلی

2025 March 3
Blue Ghost on the Moon
© Firefly Aerospace
https://apod.nasa.gov/apod/ap250303.html

@AstroTech

آزمایش هشتم استارشیپ دوباره به تعویق افتاد

آزمایش هشتم استارشیپ SpaceX برای ۳ مارس ۲۰۲۵ برنامه‌ریزی شده بود. قرار بود این پرتاب از پایگاه استاربیس SpaceX در جنوب تگزاس، ساعت ۱۸:۳۰ به وقت شرقی ایالات متحده (۲۳:۳۰ به وقت گرینویچ) انجام شود.

هدف از این آزمایش، قرار دادن چهار نسخه شبیه‌سازی شده از ماهواره‌های استارلینک SpaceX در یک مسیر زیرمداری بود. انتظار می‌رفت که بوستر سوپر هوی به پایگاه استاربیس بازگردد و حدود هفت دقیقه پس از پرتاب توسط بازوهای "چاپ‌استیک" برج پرتاب گرفته شود.

پرتاب به دلیل مشکلی نامشخص به تعویق افتاد. SpaceX ممکن است به زودی دوباره تلاش کند.

@AstroTech

معرفی «دراگون کوپایلوت»؛ اولین دستیار صوتی هوش مصنوعی برای پزشکان

شرکت مایکروسافت به‌تازگی از دستیار صوتی هوش مصنوعی جدیدی به نام «دراگون کوپایلوت» رونمایی کرده است که به‌عنوان نخستین دستیار صوتی یکپارچه در صنعت بهداشت و درمان معرفی می‌شود. VOA

@AstroTech

دو فضانورد ناسا پس از ۹ ماه سرگردانی در فضا به زمین باز می‌گردند

دو فضانورد ناسا که از ۹ ماه پیش به دلیل مشکلات فنی در فضا گرفتار شده بودند تنها چند هفته تا بازگشت به زمین فاصله دارند.

سانی ویلیامز و بوچ ویلمور، دو فضانورد ناسا هستند که از ژوئن ۲۰۲۴ به دلیل نقص فنی فضاپیمای بوئینگ خود در ایستگاه فضایی بین‌المللی گرفتار شده بودند.

افرادی که قرار است جایگزین‌ این دو فضانورد در ایستگاه فضایی بین‌المللی شوند هفته آینده به مقصد خواهند رسید تا امکان بازگشت سانی ویلیامز و بوچ ویلمور به زمین در اواخر این ماه فراهم شود.

نیک هیگ از ناسا و الکساندر گوربونوف از روسیه در سفر بازگشت به زمین فضانوردان یاد شده را همراهی خواهند کرد. SpaceX سپتامبر گذشته در ماموریت «Crew-9» با کپسول دراگون به ایستگاه فضایی بین‌المللی رسید. این ماموریت شامل دو فضانورد، نیک هیگ از ناسا و الکساندر گوربونوف از روسیه بود.

کپسول دراگون با دو صندلی خالی به ایستگاه فضایی منتقل شد که برای بازگرداندن بوچ ویلمور و سانی ویلیامز، در نظر گرفته شده بود. یورونیوز

@AstroTech

شرکت «SpaceX» ایلان ماسک دست‌کم ۱/۸ میلیارد دلار برای توسعه برنامه فضایی «استارشیپ» در ایالت فلوریدا سرمایه‌گذاری می‌کند.

به گفته فرماندار فلوریدا این سرمایه‌گذاری با هدف ساخت سکوهای پرتاب فضاپیمای استارشیپ و تاسیسات پردازشی جدید در زیرساخت‌های فضایی سواحل این ایالت، و به دنبال توسعه کلیدی برنامه‌های موشکی فراتر از ایالت تکزارس در میان بررسی‌های زیست‌محیطی صورت می‌گیرد.

شرکت SpaceX به دنبال ساخت سکوهای پرتاب «استارشیپ» جدید در نزدیکی سایت‌های پرتاب اولیه خود در فلوریدا است، زیرا در تگزاس روی توسعه و آزمایش اولیه موشک نسل بعدی کار می‌کند تا محموله‌های بزرگ‌تری را به فضا بفرستد.

هدف کوتاه مدت SpaceX ایجاد مسیری مطمئن و مقرون به صرفه برای انتقال تجهیزات سنگین و اعزام فضانورد به کره ماه تا اواخر دهه میلادی جاری است.

این شرکت به دنبال ساخت دو سکوی پرتاب بزرگ در مرکز فضایی کندی متعلق به «ناسا» و احتمالا سایت دیگری در نزدیکی ایستگاه فضایی «کیپ کاناورال» است.

دفتر فرمانداری فلوریدا، روز دوشنبه ۱۳ اسفند ۱۴۰۳ در بیانیه‌ای اعلام کرد که در این سرمایه گذاری ۱/۸ میلیارد دلاری حدود ۶۰۰ شغل تمام وقت جدید تا سال ۲۰۳۰ ایجاد می‌شود. VOA

@AstroTech