Astronomy Puzzle of the Day

پازل با عکس ستاره‌ای روز ناسا
در این سایت پازلی از عکس ستاره‌ای روز ناسا که هر روز منتشر می‌شود، برای حل کردن با درجه سختی مورد نظرتان، در دسترس شماست. می‌تواند سرگرم کننده باشد. #عکس_روز

اینجا را کلیک کنید

@AstroTech

شرح تصویر: عناصر سازنده شما از کجا می‌آیند

در لحظه انفجار ستارگان غول پیکر، تمامی عناصر شیمیایی یک به یک ساخته شدند. برخی از آنها در کنار هم ساختارهایی را شکل دادند که منجر به شکل‌گیری زمین‌های سخت و سنگی و برخی دیگر منجر به تشکیل لفاف گازی محافظ در اطراف این سرزمین‌های سنگی شدند. از ترکیب اکسیژن و هیدروژن مایعی به نام آب به وجود آمد که در همه خواص بی‌همتاست و شیمی کربن یا شیمی آلی آنقدر پیچیده شد که پدیده پیچیده حیات را ممکن کرد. داستان آفرینش روایتی جذاب و فکر کردن به آن لذت بخش است.

نویسنده: محسن سلحشور

@AstroTech

باشگاه فیزیک مرکز علوم و ستاره شناسی تهران

دومین گردهمایی علمی،
چهارشنبه ۱۲ دی ۱۴۰۳ از ساعت ۱۸ تا ۲۰

ورود برای همه آزاد و رایگان است

@AstroTech

هشدار درباره شیوه ویروس گوارشی بسیار مسری در ایران؛ «از هر سه نفر یک نفر مبتلا می‌شود»

ایرج خسرونیا، رئیس انجمن متخصصان داخلی درباره شیوع یک ویروس گوارشی شبیه کرونا در کشور هشدار داد. او گفت: «ویروس گوارشی جدید ویروسی شبیه کرونا، البته کمی خفیف‌تر، است که تمام دستگاه‌های بدن به خصوص دستگاه گوارش را درگیر می‌کند.» به گزارش مهر، این ویروس با علائمی همچون اسهال، استفراغ، تب، بدن‌درد، استخوان‌درد، دل‌درد و دل‌پیچه شروع می‌شود و ممکن است علامت سرفه آن تا مدت‌ها در بدن بیمار باقی بماند.

خسرونیا افزود: شیوع این نوع ویروس در جامعه به دلیل عدم رعایت بهداشت فردی است. قدرت سرایت آن بسیار بالاست به طوری که اگر در یک خانه فردی دچار آن شود، بقیه افراد را نیز درگیر خواهد کرد.
این مقام پزشکی گفت: تا جای ممکن نکاتی مثل استفاده از ماسک و شستن مداوم دست‌ها باید رعایت شود. البته فردی که درگیر این نوع بیماری است باید استراحت کرده و از حضور در جامعه پرهیز کند تا افراد دیگری را درگیر این بیماری نکند.
خسرونیا تاکید کرد با وجود نبود آمار دقیق می‌توان گفت از هر ۳ نفر یک نفر دچار این ویروس می‌شود. ایندیپندنت

@AstroTech

آغاز سال ۲۰۲۵ میلادی مبارک 🍃🌹🍃

اهمیت سال میلادی به دلیل کاربرد آن در تقویم جهانی است. به امید اتفاق‌های خوب در سال جدید.

ادمین،
استروتک

تصویر: کلیسای مریم مقدس تهران. موزه ملی ارمنی ها در همین مکان قرار دارد. عکس از مهدی اسماعیلی

@AstroTech

دانشمندان «زمان‌سنج مرگ» را در درون سلول‌های بدن انسان کشف کردند

این کشف در مطالعه‌ای روی مخمر، که نوعی قارچ کوچک است و برای تولید نان و آبجو استفاده می‌شود انجام شده است. اگرچه مخمر موجودی بسیار ساده است، اما در سطح سلولی شباهت زیادی به انسان دارد.

دانشمندان در تحقیق خود، هستک‌ها یا همان نوکلئوز‌های سلولی را مطالعه کردند. هستک بخشی متراکم در داخل هسته سلول است که نقشی کلیدی در تنظیم فعالیت‌های سلولی دارد. آن‌ها می‌گویند اندازه این هستک‌ها می‌تواند مانند یک تایمر عمل کرده و نشان دهند سلول چقدر زمان تا مرگ فاصله دارد.

تحقیقات دانشمندان در دانشگاه وایل کرنل آمریکا نشان داده که هستک‌های بزرگ‌تر باعث ناپایداری در DNA و مرگ سریع‌تر سلول می‌شوند، در حالی که هستک‌های کوچک‌تر می‌توانند روند پیری را کندتر کنند.

هستک بخشی از هسته سلول است که دی‌ان‌ای ریبوزومی (rDNA) را در خود جای داده. محققان توانستند هستک را به دیواره هسته متصل کنند تا اندازه آن کوچک بماند.

نتایج نشان داد که کوچک نگه داشتن هستک در کند کردن روند پیری تاثیری مشابه با کاهش مصرف کالری (یکی از راهکارهای ضدپیری) به همراه دارد. یورونیوز

@AstroTech

January Podcast: Mars Meets the Moon

Every January millions of us resolve to do something different or better in the coming year. So make a resolution to do more stargazing this coming year! And there’s no better way to get a good start than by heading outside with our 12-minute monthly romp among the stars and planets that can be seen overhead. Give Sky Tour a try!

Sky & Telescope

دانلود پادکست | متن پادکست

@AstroTech

چای و قهوه خطر ابتلا به سرطان سر و گردن را کاهش می‌دهد

قهوه و چای حاوی ترکیبات قوی ضد سرطانی و ضد التهابی‌اند که می‌توانند از بدن در برابر آثار مضر مواد سرطان‌زا محافظت کنند

نتیجه پژوهشی در ماه سپتامبر ۲۰۲۴ نشان داد که مصرف قهوه با کاهش خطر بیماری قلبی، دیابت و سکته مغزی ارتباط دارد، اما اکنون دلیل دیگری هم برای نوشیدن یک فنجان قهوه پیدا شده است. کنسرسیوم بین‌المللی همه‌گیری شناسی سرطان سر و گردن با بررسی ۱۴ مطالعه که قبلا انجام شدند، دریافت که نوشیدن چهار فنجان قهوه کافئین‌دار در روز می‌تواند احتمال ابتلا به سرطان سر و گردن را تا ۱۷ درصد کاهش دهد. ایندیپندنت

@AstroTech

بارش برف در اصفهان
چهارشنبه ۱۲ دی ۱۴۰۳، یک ژانويه ۲۰۲۵

عکس از حدیث زمانی

@AstroTech

کاهش سن بیولوژیکی با ورزش و رژیم غذایی مناسب ممکن است

حتی مقدار کم فعالیت بدنی می‌تواند «سن شناختی» فرد را که بر تیزی ذهن دلالت دارد، کاهش دهد

مجموعه‌ای از مطالعات منتشرشده در سال ۲۰۲۴ نشان می‌دهد که رژیم‌های غذایی و ورزشی خاص ممکن است به کاهش «سن بیولوژیکی» فرد کمک کنند. ایندیپندنت

@AstroTech

اگر از آسمان صاف برخوردار هستید، یا از میان شکاف ابرها بخش‌هایی از آسمان پیداست، می‌توانید از نمای زیبای آسمان امشب جمعه ۱۴ دی ۱۴۰۳ لذت ببرید، در تصویر نمایی از سمت شرق آسمان شب در ساعت ۲۱:۴۵ دیده می‌شود که توسط اپ SkyPortal شبیه‌سازی شده است.

بالای آسمان و در نزدیکی سرسو (Zenith)، سیاره مشتری در صورت فلکی گاو و کمی پایین‌تر سیاره مریخ کنار صورت فلکی دوپیکر خودنمایی می‌کنند. صورت فلکی شکارچی و جرم‌های زیبای آن هم براحتی قابل دیدن هستند. ستاره پرنور شباهنگ یا Sirius نیز با فاصله کمتری از سطح زمین در حال درخشش است. #رصد

نویسنده: مهدی اسماعیلی

@AstroTech

فاصله بین حماقت و نبوغ تنها توسط موفقیت اندازه‌گیری می‌شود.

#مطلب

@AstroTech

هواپیمایی که سال ۲۰۲۵ از باند برخاست و ۲۰۲۴ فرود آمد

پرواز مسافربری Cathay Pacific CX880 در ساعت ۱۲:۲۱ صبح به وقت محلی روز اول ژانویه ۲۰۲۵ میلادی فرودگاه بین‌المللی هنگ کنگ را ترک کرد و پس از حدود ۱۲ ساعت پرواز، در ساعت ۸:۳۳ بعد از ظهر به وقت محلی روز ۳۱ دسامبر ۲۰۲۴ در لس‌آنجلس فرود آمد. اتفاقی نادر که تنها در آغازین ساعات سال نو روی می‌دهد.

این اتفاق به دلیل تقسیم بندی‌های زمانی و عبور از خط تاریخ بین‌المللی (IDL) روی داده که یک خط تقریباً عمودی است و از صدوهشتادمین نصف‌النهار در اقیانوس آرام می‌گذرد. کشتی‌ها و هواپیماها هنگام عبور از آن از غرب به شرق، یک روز تقویمی به عقب برمی‌گردند.

پیش از این یک بار هنگام تحویل سال از ۱۹۹۹ به سال ۲۰۰۰ میلادی، شرکت ایرفرانس برای مشتریانش یک فرصت استثنایی ایجاد کرد. مسافران با یک هواپیمای کنکورد، فرودگاه شارل دوگل پاریس را در ساعت ۱ بامداد به وقت محلی در ۱ ژانویه ۲۰۰۰ میلادی ترک کردند تا در ساعت ۱۱ شب به وقت محلی در روز ۳۱ دسامبر ۱۹۹۹ میلادی در فرودگاه جان اف کندی نیویورک فرود آیند. آنها جشن هزاره را یکبار در پاریس و یکبار در نیویورک جشن گرفتند. یورونیوز

@AstroTech

زهره، ماه و زحل در یک ردیف
در سمت جنوب غربی آسمان امشب، شنبه ۱۵ دی ۱۴۰۳، به ترتیب از پایین به بالا، از دیدن سیاره زهره، کره ماه و سیاره زحل لذت ببرید. تصویر نمایی از آسمان در ساعت ۱۹:۱۵ امشب که توسط SkyPortal شبیه‌سازی شده است. #رصد

نویسنده: مهدی اسماعیلی

@AstroTech

ماسک طی پستی در X گفت:
ما مستقیم به مریخ می‌رویم. ماه حواس‌پرتی است.


ایلان ماسک اخیراً از برنامه‌های ناسا انتقاد کرده است. از نظر او، برنامه‌های آرتمیس بسیار کُند پیش می‌روند و بیش‌ از حد به پیمانکارانی وابسته‌اند که بیشتر به‌دنبال جذب بودجه‌های دولتی هستند و علاقه کمتری به نتایج دارند؛ برای مثال او، در روز کریسمس در ایکس گفت: «معماری آرتمیس بسیار ناکارآمد است؛ زیرا برنامه‌ای برای به حداکثر رساندن مشاغل است، نه برنامه‌ای برای به حداکثر رساندن نتایج. به چیز کاملاً جدیدی نیاز داریم.» به‌تازگی نیز با همان لحن صریح و آشنای خودش گفت هدف او مریخ است، نه ماه.

مأموریت آرتمیس نه‌فقط برای ناسا بلکه برای صنعت فضایی ایالات متحده، آژانس فضایی اروپا و سایر شرکای بین‌المللی که با بازگشت انسان به ماه همسو شده‌اند، مسئله مهمی است؛ چون از سویی ایالات متحده رقابت شدیدی با چین دارد تا در سطح ماه حضور پررنگی داشته باشد. البته خیلی از دولتی‌ها نیز درباره نارکارآمدی برنامه آرتمیس با ماسک هم‌نظرند. البته این به معنای انحلال این برنامه نخواهد بود؛ چون این برنامه در دولت اول ترامپ ایجاد شد. دیجیاتو

@AstroTech

زهره، زحل، ماه و نپتون در یک خط
در سمت جنوب غربی آسمان امشب، یک‌شنبه ۱۶ دی ۱۴۰۳، به ترتیب از پایین به بالا، از دیدن سیاره‌های زهره، زحل، کره ماه و سیاره نپتون لذت ببرید. تصویر نمایی از آسمان در ساعت ۱۸:۳۰ امشب که توسط SkyPortal شبیه‌سازی شده است.

امشب سیاره نپتون در کنار ماه قرار دارد و هلال ماه کمک خوبی برای یافتن آن در آسمان شب می‌باشد. توجه داشته باشید که نپتون به عنوان هشتمین و دورترين سیاره از منظورمه خورشیدی ما، بسیار دور است و برای دیدن آن به یک تلسکوپ بزرگ نیاز خواهید داشت. #رصد

نویسنده: مهدی اسماعیلی

@AstroTech

مردمک چشم نشان می‌دهد که مغز چه خاطراتی را در خواب مرور می‌کند

یافته‌های جدید نشان می‌دهد که مغز در یک بازه زمانی بسیار کوتاه یادگیری جدید را از اطلاعات قدیمی جدا می‌کند. پژوهشی جدید حاکی از آن است که کوچک شدن مردمک چشم هنگام خواب ممکن است نشانه‌ای از این باشد که مغز در حال بازپخش خاطرات جدید است، در حالی که گشاد شدن مردمک می‌تواند به زنده شدن خاطرات قدیمی‌تر اشاره داشته باشد.

در این پژوهش، که روز چهارشنبه در نشریه نیچر (Nature) منتشر شد، آمده است اندازه مردمک چشم کلید شناخت نحوه و زمان شکل‌گیری خاطرات قوی و ماندگار در مغز است. ایندیپندنت

@AstroTech

چرا فضانوردان نمی‌توانند در فضا نان بخورند؟

فضانوردان زمانی که در یک ماموریت فضایی حضور دارند، عمدتاً غذاهایی می‌خورند که نیاز به افزودن آب یا گرم کردن دوباره دارند. مواد غذایی مورد استفاده آنها همچنین در کیسه یا بسته‌بندی‌های مقاوم در برابر حرارت قرار دارد، که محتویات آنها نیز پیش از بسته‌بندی تحت فرايندهای خاصی قرار گرفته است. مثلا در منوی غذایی فضانوردان گوشت پخته شده وجود دارد ولی گوشتی که بر روی زمین و پیش از بسته‌بندی یونیزه شده است. بنابراین محصولات غذایی تازه در فضا بسیار کمیاب‌اند.

فضانوردان به طور معمول، سه وعده غذایی صبحانه، ناهار و شام دارند که محتویات آنها شبیه جیره‌های غذایی نظامیان در ماموریت‌های سخت و دشوار است.

از دهه ۱۹۶۰ و شروع تسخیر فضا، ناسا و سایر سازمان‌های فضایی مصرف نان را در فضا ممنوع کردند. با این حال، در طول ماموریت جمینای ۳ (Gemini 3) در سال ۱۹۶۵، دو فضانورد این دستورالعمل را نقض کردند که موجب شد خرده‌های نان در تمام کابین پخش شود. بلافاصله هر دو فضانورد توبیخ شدند.

ایمنی در سفینه‌های فضایی یا ایستگاه فضایی بین‌المللی دلیل اصلی ممنوعیت مصرف نان توسط فضانوردان است. در واقع، مصرفِ نان، خرده‌های تولید می‌کند که در حالت گرانش صفر یا گرانش کم، می‌تواند خطراتی را همچون خرابی یا آتش‌سوزی برای تجهیزات حساس ایجاد کند. خرده نان همچنین می‌تواند به ابزارهای اندازه‌گیری فضانوردان، فیلترهای هوا و تجهیزات تنفسی راه پیدا کند. لذا در حین انجام وظایف روزانه، آنها ممکن است به طور تصادفی خرده‌های نان را استنشاق کنند یا این خرده‌ها در چشمان آنها فرو برود.

نگرانی‌هایی از این دست موجب شده تا جیره غذایی فضانوردان خوراکی‌های مثل چیپس، شیرینی برخی پنیرها و نمک هم وجود نداشته باشد. یورونیوز

@AstroTech

فلوراید در آب آشامیدنی بر ضریب هوشی کوکان تاثیر می‌گذارد؟

مطالعات نشان داد بین مواجهه بیشتر با فلوراید و کاهش نمره ضریب هوشی کودکان ارتباط معناداری وجود دارد

مطالعه جدیدی که روز دوشنبه در مجله انجمن پزشکی آمریکا/اطفال (JAMA Pediatrics) منتشر شد، بار دیگر به این پرسش پرداخت که آیا بین فلوراید در آب آشامیدنی و کاهش ضریب هوش (IQ) کودکان ارتباطی وجود دارد یا خیر. ایندیپندنت

@AstroTech