المپوس مونس: بزرگترین آتشفشان در منظومه خورشیدی
بزرگترین آتشفشان منظومه خورشیدی ما در مریخ است. هرچند سه برابر بالاتر از کوه اورستِ زمین است، بالا رفتن از المپوس مونس به دلیل شیب کم آتشفشان و گرانش کم مریخ، برای انسان دشوار نخواهد بود. دامنه المپوس مونس که مساحتی بزرگتر از کل زنجیره آتشفشان هاوایی را پوشش می‌دهد، معمولاً تنها چند درجه در یک زمان افزایش می یابد. المپوس مونس یک سپر آتشفشانی عظیم است که مدت ها پیش توسط گدازه های مایع ساخته شده است. یک پوسته سطحی نسبتاً ایستا به آن اجازه داد تا در طول زمان ایجاد شود. آخرین فوران آن حدود ۲۵ میلیون سال پیش رخ داد. این تصویر توسط فضاپیمای روباتیک مارس اکسپرس آژانس فضایی اروپا که در حال حاضر در مدار سیاره سرخ در حال گردش است، گرفته شده است. #عکس_روز

ترجمه: مهدی اسماعیلی

2023 April 4
Olympus Mons: Largest Volcano in the Solar System
Image Credit: ESA, DLR, FU Berlin, Mars Express; Processing & CC BY 2.0 License: Andrea Luck
https://apod.nasa.gov/apod/ap230404.html

@AstroTech

تصویر خیر‌ه‌کننده تلسکوپ فضایی جیمز وب از خمیدگی فضا-زمان در فاصله ۶.۳ میلیارد سال نوری زمین

یک عکس فضایی که به تازگی توسط تلسکوپ فضایی جیمز وب گرفته شده است، به گونه‌ای بی‌سابقه پدیده خمیدگی فضا‌زمان را در فضای کیهانی در فاصله‌ای دوردست از زمین نشان می‌دهد.

ستاره‌شناس‌ها برای گرفتن این عکس، تلکسوپ غول‌پیکر جیمز وب را که در فاصله ۱.۶ میلیون کیلومتری زمین در چرخش است به سمت خوشه‌ای از کهکشان‌ها در فاصله ۶.۳ میلیارد سال نوری ما نشانه رفتند.

این خوشه کهکشانی که «SDSS J1226+2149» نام دارد، به حدی ستاره‌ و سیاره در خود جای داده است که در اثر جرم زیاد «به معنای واقعی کلمه فضا را منحرف کرده و ناحیه کیهانی را تاب می‌دهد.» یورونیوز

درباره لنز گرانشی: ۱ | ۲ | ۳

@AstroTech

فیلم ناسا درباره فضانوردان مأموریت آرتمیس۲

زمان: ۳ دقیقه
حجم: ۱۴۰ مگابایت
عکس و #فیلم از ناسا

سپاس از محسن سلحشور

@AstroTech

جستجوی حیات در سیاره‌های فراخورشیدی مشابه زمین؛ تلسکوپ جیمز وب در تراپیست-۱بی جو پیدا نکرد

دانشمندان می‌گویند با استفاده از ابزارهای تلسکوپ جیمز وب، قدرتمندترین تلسکوپ فضایی جهان، موفق شده‌اند نوری ضعیف از یک سیاره فراخورشیدی در فاصله ۴۰ سال نوری از زمین را رصد کنند و پی ببرند که در این سیاره سنگی جو وجود ندارد.

تلسکوپ جیمز وب هرچند در ماه‌های اخیر تصاویری حیرت‌انگیز از کهکشان‌ها و سحابی‌هایی در دوردست کیهان به ثبت رسانده، اما همزمان بر اهداف کوچک‌تری مانند سیارات فراخورشیدی و خارج از منظومه شمسی نیز تمرکز کرده و موفق شده است شماری از آن‌ها را ثبت کند. یورونیوز

آناتومی تراپیست

@AstroTech

تحول تازه در درمان سرطان پستان و پروستات؛ داروی جدید آسترازنکا در بریتانیا مجوز گرفت

این اولین داروی ضد #سرطان در جهان است که می‌تواند یک بیماری ژنتیکی ارثی را هدف قرار دهد. یورونیوز

@AstroTech

شرکت Nikon از سرمایه‌گذاری در شرکت Unistellar SAS یک سازنده فرانسوی تلسکوپ هوشمند، خبر داد.

جزئیات بیشتری از این سرمایه‌گذاری، حجم آن و این که تلسکوپ هوشمند دقیقا چه کارهای بیشتری انجام خواهد داد هنوز اعلام نشده اما اشاره شده که یکی از هدف‌های این سرمایه‌گذاری که با مشارکت شرکت SBI انجام شده، ایجاد هماهنگی بیشتر و ارزش افزوده میان تلسکوپ‌های هوشمند و محصولات اپتیکی شرکت Nikon است.

منبع و مطالعه بیشتر: پتاپیکسل

@AstroTech

ویدیو جیمز وب از حلقه‌های اورانوس

تلسکوپ فضایی جیمز وب به تازگی عکس‌ها و #ویدیو ایی منحصر بفرد از سیاره اورانوس، یکی از غول‌های یخی منظومه خورشیدی، را منتشر کرده است که در طول موج فرابنفش ثبت شده‌اند.

تصویر جدید دارای حلقه‌های دراماتیک و همچنین بخش‌های درخشان در جو سیاره اورانوس است. داده‌های وب حساسیت بی‌سابقه رصدخانه را با آشکار کردن کم‌نورترین حلقه‌های غبارآلود نشان می‌دهند که قبلا تنها توسط دو مرکز دیگر تصویربرداری شده‌اند: فضاپیمای ویجر ۲ هنگام عبور از کنار سیاره در سال ۱۹۸۶ و رصدخانه کک با اپتیک تطبیقی پیشرفته.

منبع: آژانس فضایی اروپا

ترجمه: مهدی اسماعیلی

@AstroTech

شرکت SpaceX قصد دارد برای ماموریت آتی خود بر روی کره ماه از یک وسیله نقلیه رباتیک جدید محصول شرکت دانش‌بنیان آسترولب استفاده کند.

آسترولب (Astrolab) اعلام کرده که قراردادی تازه برای ساخت این ماه‌نورد لجستیکی و اکتشافی منعطف به اسم «فلکس» (FLEX) امضا شده است. قرار است این وسیله نقلیه توسط فضاپیمای غول‌پیکر استارشیپ در سال ۲۰۲۶ به ماه فرستاده شود. یورونیوز

@AstroTech

تلسکوپ جیمز وب قدیمی‌ترین کهکشان‌های رصد‌شده را در فاصله ۱۳ میلیارد سال نوری کشف کرد

تلسکوپ فضایی جیمز وب چهار کهکشان‌ را در دورترین نقاط کیهان کشف کرده است که یکی از آنها تنها ۳۲۰ میلیون سال پس از بیگ بنگ شکل گرفته است.

اما کرتیس لیک، ستاره‌شناس در دانشگاه هرتفوردشایر انگلیس و از نویسندگان این مطالعه، می‌گوید: «این کهکشان‌ها در لبه‌ی دید ما قرار داشتند یعنی کمی دورتر از آن چه تلسکوپ هابل می‌توانست رصد کند. از این نظر این یک دستاورد فوق‌العاده هیجان‌انگیز برای ماموریت ما است.» یورونیوز

@AstroTech

لینک‌های مفید رصد ستارگان متغیر

رسم نقشه برای رصد ستاره متغیر دلخواه
Variable Star Plotter
https://aavso.org/vsp

ثبت رصد ستاره متغیر
Web Observation
https://aavso.org/WebObs

ترسیم منحنی نوری ستاره متغیر
Light Curve Generator version 2
https://aavso.org/LCGv2

ابزار نورسنجی
Photometry Tool
https://www.aavso.org/apps/vphot


For more information about variable star observing, visit
https://www.aavso.org/observers

For more information about current observing campaigns, visit
https://www.aavso.org/observing-campaigns

To download data from the AAVSO, visit https://www.aavso.org/data-download

For information about the AAVSO database and related services, visit https://www.aavso.org/data-access

For more information or assistance, please contact:
AAVSO
aavso@aavso.org

آموزش رصد ستارگان متغیر | #AAVSO

@AstroTech

کهکشان M100، کهکشانی مارپیچی با طراحی بزرگ
با شکوه، در مقیاسی واقعاً کیهانی، به درستی M100 به عنوان یک کهکشان مارپیچی بزرگ شناخته می‌شود. این کهکشان بزرگ با بیش از ۱۰۰ میلیارد ستاره با بازوهای مارپیچی کاملاً مشخص که شبیه کهکشان راه شیری ما است. یکی از درخشان‌ترین اعضای خوشه کهکشانی دوشیزه (Virgo) است. M100 (با نام مستعار NGC 4321) در فاصله ۵۶ میلیون سال نوری به سمت صورت فلکی گیسو قرار دارد. این تصویرِ تلسکوپ فضایی هابل از M100 با دوربین میدان گسترده ۳ گرفته شده است و خوشه های ستاره ای آبی روشن و خطوط گرد و غبار پیچ در پیچ پیچیده را برجسته می کند که از مشخصه های این دسته از کهکشان ها هستند. مطالعه ستاره‌های متغیر در M100 نقش مهمی در تعیین اندازه و سن کیهان ایفا کرده است. #عکس_روز

ترجمه: مهدی اسماعیلی

2023 April 8
M100: A Grand Design Spiral Galaxy
Image Credit: NASA, ESA, Hubble; Processing: Judy Schmidt
https://apod.nasa.gov/apod/ap230408.html

@AstroTech

مرکز تحقیقات سرطان: سن ابتلا به سرطان پستان در ایران «۱۰ سال جوان‌تر» از دنیا است

رئیس مرکز تحقیقات سرطان ایران می‌گوید سن ابتلا به سرطان پستان در ایران «۱۰ سال جوان‌تر از دیگر نقاط دنیا» است. VOA

@AstroTech

قرار دادن DNA تاردیگراد داخل سلول بنیادی انسان برای افزایش مقاومت‌

حتما درباره تاردیگراد که خرس آبی یا خرس بشکه‌ای هم نامیده می‌شود، قبلا شنیده‌اید. این جانور ریز و سخت‌جان مدتهاست مورد توجه دانشمندان طی تحقیقات فضایی و اختر‌زیست شناسی بوده است. حتی به ايستگاه فضایی بین‌المللی و مدار زمین ارسال شده و در شرایط سخت بیرون از ايستگاه، دوام آورده است. اکنون یک ایده جدید وجود دارد مبنی بر قرار دادن DNA این جانور در سلول‌های بنیادی انسان برای افزایش قابليت تاب آوری و افزايش مقاومت انسان. #اختر‌زیست

مطالعه بیشتر
https://www.popularmechanics.com/science/animals/a43509580/tardigrade-dna-human-stem-cells-super-soldiers/

@AstroTech

چرا قطبی را ستاره شمالی می‌نامند؟ اول، قطبی نزدیکترین ستاره درخشان به محور چرخش شمالی زمین است و با چرخش زمین، به نظر می‌رسد ستاره‌ها به دور قطبی می‌چرخند، اما خود قطبی همیشه در همان جهت شمالی باقی می‌ماند - و آن را ستاره شمالی می‌سازد. از آنجا که هیچ ستاره درخشانی در نزدیکی محور چرخش جنوبی زمین نیست، اکنون ستاره جنوبی درخشانی وجود ندارد. هزاران سال پیش، محور چرخش زمین در جهت کمی متفاوت بود طوری که ونند ستاره شمالی بود. قطبی درخشان ترین ستاره آسمان نیست، اما به راحتی می توان آن را پیدا کرد زیرا تقریباً با دو ستاره در فنجان دب اکبر هم تراز است. ستاره قطبی نزدیک به مرکز تصویرِ هشت درجه است. ترکیبی از صدها نوردهی که گاز و غبار ضعیف سحابی شار یکپارچه (IFN) را در سراسر کادر و همچنین خوشه ستاره‌ای کروی NGC 188 را در سمت چپ نشان می‌دهد. سطح قیفاووسی قطبی به آرامی می تپد و باعث می شود این ستاره متغیر معروف در طی چند روز چند درصد درخشندگی خود را تغییر دهد. #عکس_روز

ترجمه: مهدی اسماعیلی

2023 April 11
North Star: Polaris and Surrounding Dust
Image by Javier Zayaz
https://apod.nasa.gov/apod/ap230411.html

@AstroTech

ناسا از زیستگاه مریخی ساخته‌شده با چاپگر سه‌بعدی رونمایی کرد

سازمان فضایی آمریکا از یک واحد مسکونی روی زمین رونمایی کرده که قرار است به عنوان محل اقامت آزمایشی برای آماده شدن فضانوردان جهت اعزام به مریخ مورد استفاده قرار گیرد.

این مکان شبیه‌سازی‌ شده که با یک چاپگر عظیم سه‌بعدی ساخته شده، مجهز به چهار اتاق کوچک و یک باشگاه ورزشی است. فضانوردان در این مکان گیاهان غذایی پرورش می‌دهند، ورزش می‌کنند، آزمایش‌ انجام می‌دهند و به طور منظم تحت نظر قرار می‌گیرند تا دانشمندان بتوانند دریابند یک سال زندگی در مریخ چه تأثیری بر بدن و ذهن آنان خواهد گذاشت.

این مرکز در پایگاه تحقیقاتی بزرگ آژانس فضایی ایالات متحده در هیوستون تگزاس واقع است و عملکرد فضانوردان در چارچوب سه پروژه برنامه‌ریزی شده تحت عنوان «کاوش سلامت و عملکرد خدمه» (CHAPEA) مورد بررسی قرار خواهد گرفت. یورونیوز

@AstroTech

نتیجه تحقیقات جدید: سلول‌های سرطانی توانایی «بی‌نهایتی» برای سازگاری و تکامل خود دارند

دانشمندان در جریان یک پروژه تحقیقاتی که «TracerX» نام دارد، با تجزیه و تحلیل سلول‌های سرطانی و چگونگی رشد آنها، به اطلاعات بی‌سابقه‌ای دست یافتند که از توانایی «تقریبا بی‌نهایت» تومورها برای تکامل و بقای خود حکایت می‌کرد. یورونیوز

@AstroTech

آژانس فضایی اروپا پرتاب فضاپیمای جوس به طرف سیاره هرمز یا مشتری را به علت شرایط بد جوی، تا فردا به تعویق انداخت. این ماهواره قرار است با سفری هشت ساله، به این سیاره در بخش بیرونی منظومه خورشیدی برسد و با پیمایش ماه‌های آن، وجود احتمالی حیات در اعماق اقیانوس‌هایشان را بررسی کند. ربکا مورل از بی‌بی‌سی نگاهی کرده به این مأموریت فضایی. #فیلم

@AstroTech

جستجوی حیات بیگانه در ماه‌های یخی مشتری؛ کاوشگر «جویس» به فضا پرتاب می‌شود

آژانس فضایی اروپا قصد دارد روز جمعه ۱۴ آوریل (۲۵ فروردین ۱۴۰۲) فضاپیمایی را در قالب یک ماموریت اکتشافی جدید به سوی ماه‌های یخی سیاره مشتری پرتاب کند.

این کاوشگر قرار بود امروز پنجشنبه به فضا برود ولی تاریخ پرتاب آن به دلیل شرایط بد آب و هوایی و خطر صاعقه در گویان فرانسه به جمعه موکول شد. یورونیوز

@AstroTech