گام مهم دیگری در تولید برق از همجوشی هسته‌ای برداشته شد

دانشمندان اروپایی می گویند که در تلاش برای توسعه فناوری تولید برق از #همجوشی هسته ای - یا همان فرآیند تولید انرژی در خورشید - به یک پیشرفت بزرگ رسیده اند.

آزمایشگاه جی ای تی (JET) در بریتانیا رکورد جهانی میزان انرژی استخراج شده از به هم جوش دادن دو نوع مختلف اتم هیدروژن را شکسته است. رکورد قبلی هم متعلق به جی ای تی بود.

فناوری همجوشی هسته ای در صورت موفقیت به طور بالقوه می تواند بدون تولید آلودگی مقادیر عظیمی انرژی تولید کند. بی‌بی‌سی

خبر قبلی

@AstroTech

خبرنامه خورشید شماره ۲۰۴

اندازه‌گیری اتلاف یون کربن از جو #مریخ

ردیاب سیارکی ناسا هر ۲۴ ساعت یکبار کل آسمان را اسکن می‌کند

ستاره‌شناسان یک کهکشان عجیب و غریب بدون ماده تاریک کشف کردند

@AstroTech

طوفان‌های خورشیدی باعث شده‌اند که ۴۰ ماهواره استارلینک از شرکت SpaceX نابود شوند.

این ماهواره‌ها در ۳ فوریه توسط موشک فالکن۹ از پایگاه فضایی فلوریدا به مدار زمین پرتاب شده بودند ولی تنها به فاصله یک روز پس از پرتاب دچار سانحه شدند. بنابر اعلام اسپیس‌ایکس وقوع طوفان خورشیدی باعث شد چگالی جو فوقانی زمین افزایش یابد، امری که متعاقبا سبب بروز اختلال در ماهواره‌ها شد و اکثر آن‌ها را نابود کرد. یورونیوز

@AstroTech

پشت پرده اجسام نورانی که در آسمان پورتوریکو مشاهده شدند

تصاویر تازه منتشره از آسمان پورتوریکو شماری از اجسام نورانی را در حال سقوط بر زمین نشان می‌دهد که احتمال می‌رود بقایای ماهواره‌های استارلینک باشند. این ماهواره هفته گذشته بر اثر طوفان خورشیدی هفته گذشته از کار افتاده بودند.

این ویدئوها که اوایل روز دوشنبه ۷ فوریه (۱۸ بهمن) در پورتوریکو، این جزیره آمریکای لاتین، گرفته شده‌ چندین جسم درخشان را در آسمان تاریک این منطقه نشان می‌دهند که در حال سقوط به روی زمین هستند.

ویدئوهای تازه توسط انجمن نجوم کارائیب منتشر شده است. این انجمن می‌گوید ممکن است ماهواره‌های دیگری نیز به همین صورت وارد جو شوند. یورونیوز

خبر قبلی

@AstroTech

تولید انرژی به روش گداخت هسته ای

قسمت اول توکامک

رآکتورهای هسته ای گداخت، #توکامک نام دارند. توکامک (TOKAMAK) کلمه ای روسی و مخفف TOroidalnaya KAmera and MAgnitanaya Katushka به معنی "محفظه چنبره ای و پیچه مغناطیسی" می باشد که نخستین بار اواخر سال ۱۹۵۰ در شوروی سابق ساخته شد.

هندسه چنبره ای توکامک باعث می شود پلاسما توسط خطوط میدان مغناطیسی به خوبی محصور شود و نسبت به سیستمهای محصور سازی دیگر مانند استلراتور و اسفرومک دارای پایداری بیشتری باشد وبدلیل عملکرد خوب آن، "ایتر" بزرگترین پروژه رآکتور گداخت هسته ای جهان با مکانیسم توکامک ساخته می شود. یکی از اهداف در ابزار محصورسازی، دستیابی به زمان و انرژی محصورسازی بالاست. این انرژی در اثر گداخت هسته ای در توکامک بوجود می آید. در واکنش گداخت، از جوش خوردن هسته اتمهای سبک، هسته های سنگین تر تولید و انرژی زیادی آزاد می شود. فرآیندی که در این رآکتور ها اتفاق می افتد نظیر فرآیند گداخت هسته ای در #خورشید است که نتیجه آن تولید انرژی فوق العاده ای به صورت گرما و نور می باشد از این جهت به آن خورشیدک نیز می گویند اما برای داشتن یک خورشید کوچک بر روی زمین باید بتوان بیش از هفت دقیقه به طور پیوسته از توکامک انرژی گرفت که هنوز هیچ کشوری به چنین زمانی دست پیدا نکرده است. در ایران پنج رآکتور گداخت هسته ای کوچک وجود دارد شامل توکامک های دماوند و الوند مربوط به سازمان انرژی اتمی، توکامک های البرز و تابان مربوط به دانشگاه امیرکبیر و توکامکIR-T1 مربوط به واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد. دانشمندان همواره به دنبال راهی برای تولید انرژی فراوان بدون پسماند و آلایندگی بوده اند و تولید انرژی به روش گداخت بر خلاف روش های دیگر نظیر سوخت های فسیلی و شکافت هسته ای تقریبا بدون هیچ پسماندی انجام می گیرد به گونه ای که محصولات واکنش مجددا وارد چرخه سوخت وتولید انرژی می شوند.

نویسنده: مژده رضایی

@AstroTech

خبرنامه خورشید شماره ۲۰۵

دانشمندان از دقیق‌ترین تصویر مجازی از #کیهان رونمایی کردند

سیاهچاله‌های کم‌قدرت‌تر، محیط را تمیز می‌کنند

کاوشگر خورشیدی پارکر اولین تصاویر خود را از سطح زهره در نور مرئی می‌گیرد

کشف سیاره جدید در اطراف پروکسیما قنطورس، نزدیکترین ستاره به خورشید

@AstroTech

شفق قطبی کنار مهتاب
عکس هنگام غروب ۱۰ فوریه در ۲۰ کیلومتری شمال استکهلم، سوئد گرفته شده است. #عکس_روز

2022 February 12
Aurora by Moonlight
Image by P-M Hedén (Clear Skies, TWAN)
https://apod.nasa.gov/apod/ap220212.html

@AstroTech

مشتری، رکورد دار بیشترین سیارک تروجان

در سامانه خورشیدی سیاره مشتری بیش از ۵ هزار #سیارک_تروجان دارد و‌ سیاره‌های زهره، مریخ، اورانوس و نپتون نیز به نوبه خود دارای سیارک‌های تروجان هستند.

سیارک‌های تروجان، سنگ‌های فضایی کوچکی هستند که مدار مشترک با یک سیاره دارند ولی با آن برخورد نمی‌کنند و در مسیری همسان به دور ستاره میزبان آن می‌چرخند.

پیشتر سازمان فضایی آمریکا، ناسا، یک فضاپیما به نام «لوسی» (Lucy) را برای کاوش شماری از آن‌ها پرتاب کرده است. یورونیوز

@AstroTech

پژوهشی در مورد آشنایی با متاورس (Metaverse)

محمدسهیل اسدیان
مهدیار اسدی

@AstroTech

دانشمندان علت ناپدید شدن میدان مغناطیسی و جو سیاره مریخ را کشف کردند

اگرچه این موضوع که در گذشته‌های دور در سطح سیاره مریخ به دلیل وجود یک میدان مغناطیسی آب وجود داشته سالهاست برای دانشمندان شناخته شده است، اما دلایل ناپدید شدن این میدان مغناطیسی حدود ۴ میلیارد سال پیش، تاکنون روشن نبوده است.

به تازگی تیمی از پژوهشگران فرانسوی‌-ژاپنی توانستند با بازآفرینی شرایط حاکم بر هسته مریخ، تا حدودی این معما را حل کنند.

باید دانست یکی از موضوعات بسیار کلیدی که باعث تداوم حیات بر سطح کره زمین شده، میدان مغناطیسی است که اطراف این سیاره را احاطه کرده و همچون «یک سپر محافظ» از ما در مقابل فضای بین سیاره‌ای بویژه در برابر بادهای خورشیدی (جریان ذرات باردار) که حتی ساختار «دی ان ای» ما را می‌شکند و جو را فرسایش می‌دهد، محافظت کرده است. یورونیوز

@AstroTech

در قلب سحابی قلب

چه چیزی سحابی قلب را برانگیخته می کند؟ در وهله اول، این سحابی بزرگ نشری که IC 1805 نام دارد کاملا شبیه قلب انسان به نظر می رسد، شکل آن شاید مناسب روز ولنتاین باشد. این قلب در نور قرمز گسیل شده از برجسته ترین عنصرش یعنی هیدروژن برانگیخته می درخشد. درخشش قرمز و شکل بزرگتر تماما توسط گروه کوچک ستارگان در نزدیکی مرکز سحابی ایجاد شده است. در قلب سحاب قلب ستارگان جوانی از خوشه باز ستاره ای Melotte 15 قرار دارند که با نور و بادهای پر انرژی در حال فرسایش چندین ستون غباری دیدنی هستند. این خوشه باز ستاره ای شامل چند ستاره درخشان نزدیک به ۵۰ برابر جرم خورشید، تعداد زیادی ستاره کم نور با تنها کسری از جرم خورشید و یک ریز اختروش پنهان که میلیون ها سال پیش طرد شده است، می باشد. سحابی قلب در فاصله حدود ۷۵۰۰ سال نوری در صورت فلکی اساطیری ذات الکرسی (Cassiopeia) جای گرفته است. #عکس_روز

ترجمه: مژده رضایی

2022 February 14
In the Heart of the Heart Nebula
Image by Adam Jensen
https://apod.nasa.gov/apod/ap220214.html

@AstroTech

گروهی از ستاره‌شناسان بخش‌هایی از کهکشان را شناسایی کردند که در آنها، زمین در دیدرس است

این گروه از محققان، با استفاده از روش رصدِ کُراتِ با قابلیت احتمالی سکونت، به‌دنبال سیاره‌هایی هستند که می‌توانند زمین را رصد کنند. با استفاده از این روش، برآورد شده که بیش از هزار و ۷۰۰ ستاره می‌توانند زمین را به‌راحتی مشاهده کنند و میان آنها صدها سیاره وجود دارد که ممکن است قابل سکونت نیز باشند. رادیوفردا

تراپیست-۱

@AstroTech

#معرفی مژده رضایی

او تحصیلات کارشناسی خود را در رشته فیزیک گرایش اتمی در دانشگاه الزهرا و کارشناسی ارشد را در رشته فیزیک اتمی گرایش پلاسما در دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی گذرانده است. در این میان تحقیقات خود را در شاخه گداخت فیزیک پلاسما همزمان در دانشگاه امیرکبیر انجام داده و نتایج کار خود را در درس سمینار کارشناسی ارشد ارائه کرده است.

موضوع پایان نامه دوره کارشناسی ارشد مژده "بررسی امواج سالیتونی الکترون– صوتی در پلاسمای نافزونور" بوده است که مرتبط با حوزه ستاره شناسی است. پلاسمای نافزون ور نوعی پلاسمای دو جمعیتی است که در محیط میان ستاره ای مشاهده شده است و امواج سالیتونی نوعی از امواج هستند که می توانند مسافت طولانی را با ارتفاع و دامنه ثابت طی کنند بدون اینکه میرا شوند. ایشان در پایان نامه خود امکان وقوع چنین امواجی را در این نوع پلاسما بررسی کرده اند. با توجه به اینکه ۹۹ درصد از ماده قابل رویت جهان پلاسما می باشد در صورت ایجاد شرایط برای وقوع این امواج می توان داده های مورد نیاز را بدون اینکه مستهلک شوند به نقاط مختلف کیهان مخابره کرد. مژده همچنین سالها در حوزه ستاره شناسی فعال بوده و دوره‌های آموزشی متعددی برای کودکان و نوجوانان برگزار کرده است.

@AstroTech

تولید انرژی به روش گداخت هسته‌ای

قسمت دوم- واکنش های گداخت، بخش یک
پست ۱ از ۲

در واکنشهای گداخت به طور معمول از هسته اتم عناصر سبک در جدول مندلیف بویژه ایزوتوپ های عنصر هیدروژن یعنی هیدروژن معمولی، دوتریوم، تریتیوم و همچنین ایزوتوپ عنصر هلیم به عنوان واکنش دهنده ها استفاده می شود. علت انتخاب این ایزوتوپ ها به فاکتورهای مؤثر در واکنش گداخت بر می گردد که یکی از مهمترین آنها سطح مقطع مؤثر واکنش گداخت است به نحوی که هرچه سطح مقطع مؤثر واکنش بیشتر باشد انرژی کمتری برای انجام آن واکنش نیاز خواهد بود. در بین واکنشهای گداخت، فرآیند دوتریوم و تریتیوم بالاترین سطح مقطع مؤثر در کمترین انرژی را به ما می دهد. از دید فیزیک کلاسیک، انرژی لازم برای غلبه بر سد کلونی (نیروی دافعه هسته ها) هنگام گداخت در حدود ۴۰۰ کیلوالکترون ولت است. گداخت دوتریوم تریتیوم (D-T) بدلیل پدیده تونل زنی کوانتمی، در انرژی کمتری حدود ۱۰ کیلوالکترون ولت (معادل ۱۰۰ میلیون درجه سانتیگراد حدود ۱۰ برابر دمای مرکز خورشید) امکانپذیر است.

عکس از واکنش گداخت | ادامه پست

@AstroTech

تولید انرژی به روش گداخت هسته‌ای

قسمت دوم- واکنش های گداخت، بخش یک
پست ۲ از ۲ | ادامه از

سایر واکنشهای گداخت در مقایسه با واکنش D-T ضمن اینکه انرژی بیشتری برای شروع واکنش نیاز دارند، سطح مقطع واکنش شان نیز کمتر است. بنابراین مهمترین فرآیند و گزینه اصلی سوخت رآکتورهای گداخت، فرآیند دوتریوم و تریتیوم است. فرآورده های واکنش دوتریوم- تریتیوم، هسته هلیوم ۴ (ذره آلفا) و یک نوترون پر انرژی می باشد.

نویسنده: مژده رضایی

قسمت قبل

@AstroTech

به گزارش صدای آمریکا، سازمان ملی هوانوردی و فضایی آمریکا به مناسبت نخستین سالروز فرود موفقیت‌آمیز مریخ‌نورد «استقامت» بر کره مریخ، مراسم و جشن‌های مختلف برگزار می‌کند.

#استقامت، در ۱۸ فوریه ۲۰۲۱ بر سطح مریخ فرود آمد و در حال کاوش و پژوهش در سیاره سرخ است.

این برنامه‌ها از پنجشنبه تا دوشنبه ۲۱ فوریه ادامه دارد و ناسا فهرست کاملی از آنها را در سایت خود منتشر کرده است.

@AstroTech

خوشه های ستاره ای باز یا کهکشانی، جوان هستند. ستارگان به صورت ازدحام با هم، نزدیک صفحه کهکشان راه شیری متولد می شوند اما تعداد آنها به طور پیوسته کاهش می یابد زیرا اعضای خوشه توسط جزر و مد کهکشانی و فعل و انفعالات گرانشی به بیرون پرتاب می شوند. سه نمونه خوب از خوشه‌های ستاره‌ای کهکشانی در این قاب تلسکوپی با پهنای سه درجه وجود دارد که به سمت صورت فلکی دریایی توله‌سگ در آسمان نیمکره جنوبی دیده می‌شود. M46 در پایین و سمت چپ حدود ۵۵۰۰ سال نوری از ما فاصله دارد. سمت راست مرکز M47 تنها ۱۶۰۰ سال نوری از ما فاصله دارد و NGC 2423 (بالا) حدود ۲۵۰۰ سال نوری از ما فاصله دارد. M46 جوان با سن حدود ۳۰۰ میلیون سال شامل چند صد ستاره در منطقه ای به وسعت ۳۰ سال نوری است. چشمان تیزبین می توانند یک سحابی سیاره ای به نام NGC 2438 را در حدود ساعت ۱۱ در برابر ستاره های خوشه M46 ببینند. اما ستاره مرکزی آن سحابی میلیاردها سال قدمت دارد و NGC 2438 احتمالاً یک جرم پیش‌زمینه است که در امتداد خط دید M46 جوان است. #عکس_روز

2022 February 18
Three Clusters in Puppis
Image by Dave Doctor
https://apod.nasa.gov/apod/ap220218.html

@AstroTech

تولید انرژی به روش گداخت هسته ای

قسمت سوم- واکنش های گداخت بخش دو
عکس چرخه سوخت رآکتور | پست ۱ از ۲

محصولات واکنش گداخت D-T، هلیم (ذره آلفا) و نوترون و ۱۷/۶ مگا الکترون ولت انرژی است. این انرژی کجا می رود؟ این انرژی صرف انرژی جنبشی ذرات آلفا و نوترون می شود بطوریکه مقدار Mev ۳/۵ از این انرژی سهم هلیم و ۱۴/۱ Mev دیگر سهم نوترون است. دانشمندان گداخت با به دام انداختن ذره باردار آلفا از طریق میدان مغناطیسی و همچنین با کندسازی ذره نوترون پرانرژی، این انرژی را دریافت و به نیروگاه منتقل می کنند. هریک کیلوگرم D-T ، توانی معادل ۱۰ به توان ۸ کیلووات ساعت انرژی تولید می کند. منابع دوتریوم به وفور در آب دریا وجود دارد اما تریتیوم، نایاب و با ارزش است پس چه باید کرد؟ همان نوترون کند شده در فرایند دیگری به نام زایش تریتیوم شرکت می کند که طی آن نوترون کند شده با لیتیم داخل محفظه رآکتور واکنش داده تریتیوم و ذره آلفا تولید می کند و به این ترتیب تریتیوم تولید شده وارد چرخه سوخت و واکنش با دوتریوم می شود (لیتیم عنصری است که به صورت سنگ معدن براحتی قابل دستیابی است). ادامه

@AstroTech

تولید انرژی به روش گداخت هسته ای

قسمت سوم- واکنش های گداخت بخش دو
پست ۲ از ۲ | ادامه از

بنابراین سوخت اولیه رآکتورهای گداخت، دوتریوم ولیتیم می باشد که از منابع عظیم جهان و درعین حال ارزان هستند علاوه برآن، این سوخت ها بسیار پاک بوده وهیچ گونه آلودگی زیست محیطی در پی ندارند.

در واقع تولید انرژی به روش گداخت هسته ای هیچگونه آلودگی زیست محیطی و خطر رادیواکتیویته در پی ندارد و این روش پاک ترین روش تولید انرژی در جهان است. این همان روش تولید انرژی در ستاره ها از جمله #خورشید، به شکل نور و گرما است.

نویسنده: مژده رضایی

قسمت قبل | فهرست

@AstroTech

ماموریت تازه کاوشگر مریخ؛ استقامت (در برخی خبرگزاری ها «پشتکار» ترجمه شده) راز حیات در دلتای رودخانه‌ باستانی را کشف می‌کند

#استقامت در ۱۸ فوریه سال ۲۰۲۱ میلادی در داخل دهانه «جزرو» فرود آمد و ماموریت خود را برای جمع‌آوری نمونه‌هایی از سطح سیاره آغاز کرد. دانشمندان می‌گویند جزرو با عرضی به اندازه ۴۵ کیلومتر مکانی ایده‌آل برای اکتشاف حیات فرازمینی است چرا که در گذشته‌های دور میزبان یک دریاچه بزرگ و همچنین دلتای یک رودخانه بوده است.

به اعتقاد محققان، دلتاهای رودخانه‌ای بر روی زمین منبعی مهم برای شناخت بقایای حیات هستند چرا که در آن‌ها ترکیبات آلی حاوی کربن (بلوک‌های سازنده حیات) به جا مانده‌اند. از این رو دلتای جزرو هم می‌تواند حاوی چنین بقایایی باشد و از چگونگی حیات بر سطح سیاره مریخ رازگشایی کند. یورونیوز

@AstroTech

خبرنامه خورشید شماره ۲۱۰

تصویر جدید هابل تعامل هیجان‌انگیزی را بین دو کهکشان نشان می‌دهد

دانشمندان ۱۰.۰۰۰مین سیارک متوسط نزدیک به زمین را کشف کردند

ابرسیاهچاله پرجرم در پشت حلقه‌ای از غبار پنهان شده است

وقفه در جمع‌آوری داده‌های علمی توسط فرودگر مریخی اینسایت ناسا پس از طوفان گرد و غبار

@AstroTech