کتیبه
1.77K subscribers
732 photos
1 file
96 links
کانالی برای معرفی کتیبه های فارسی و میراث مشترک ایران و جهان
Download Telegram
شعر فردوسی در جمهوری آذربایجان.

شعر فردوسی و صائب تبریزی بر آرامگاه بهمن میرزا برادر محمدشاه قاجار در شهر بردع.
بهمن میرزا از ادبای قاجار بود و حکومت شهرهای تهران، اردبیل، بروجرد و منطقۀ آذربایجان را بر عهده داشت، وی در سال ۱۲۶۳ق پس از مشارکت در شورش برای کسب تخت پادشاهی، به سفارت روسیه پناهنده شد و سپس ۳سال در تفلیس و ۳۵سال در بردع اقامت کرد.

شعر فردوسی: اگر سال گردد فزون از هزار/ همین بود خواهد سرانجام کار.

شعر صائب تبریزی: مرا بروز قیامت غمیکه هست اینست/ که روی مردم عالم دوباره باید دید.

شهر بردع که نام قدیمش هروم است در اشعار فردوسی و حکیم نظامی بعنوان آرمانشهر زنان با پادشاهی نوشابه‌خانم یاد شده است:
زنی حاکمه بود نوشابه نام/ همه ساله با عشرت و نوش جام.
هرومش لقب بود ز آغاز کار/ کنون بردعش خواند آموزگار(حکیم نظامی)

همي رفت با نامداران روم/ بدان شارستان شد كه خوانی هروم.
كه آن شهر يكسر زنان داشتند/ كسی را دران شهر نگذاشتند(فردوسی)


مرتضی رضوانفر
پژوهشگاه میراث فرهنگی
کتیبه بزرگ دو زبانه فارسی- چینی در پکن.

مسجد زیبای نیوجیه در پکن بیش از هزار سال قدمت دارد (۹۹۶م) و پس از تخریب توسط ارتش چنگیزخان در سال ۱۲۱۵م چندین بار بازسازی شده است. این مسجد دارای یک کتیبه بزرگ به دو زبان فارسی و چینی است که حاوی فرمان امپراطور در سال ۱۴۹۶م برای بازسازی مسجد و حفظ حرمت مسلمانان است. متاسفانه در انقلاب فرهنگی چین، اکثر خطوط فارسی این کتیبه تراشیده شده است.
در سال ۱۹۰۳م صدر اعظم ایران، اتابک امین السلطان همراه با مخبر السلطنه وزیر علوم و هیات همراه از پکن دیدار و مبلغ زیادی برای مرمت مسجد هدیه میکنند و یک نسخه از متن کتیبه را نیز همراه میآورند، البته متاسفانه اینجانب در جستجوها نیافتم.
همچنین آرامگاه دو امام جماعت ایرانی به نامهای احمد برهانی قزوینی و عمادالدین بخاری مربوط به حدودا ۷۵۰ سال پیش، در صحن مسجد قرار دارد و روزانه زائران بسیار دارند.
معماری مسجد کاملا متاثر از هنر چینی است و از تزئینات بسیاری برخوردار است.

تصاویر بیشتر از مسجد نیوجیه، کتیبه و آرامگاه تاریخی روحانیون ایرانی در کانال تلگرامی کتیبه:
https://xn--r1a.website/katibefarsi

مرتضی رضوانفر
عضو هیات علمی پژوهشگاه میراث فرهنگی
نه غُلاة و صوفیم نه شیخی و نه ناصبی/ شیعۀ کامل عیارم نوکر مولا علی.

معرفی کتیبه مقبره قُمری دربندی در شهر دربند روسیه.

قُمری دربندی (۱۲۳۵- ۱۳۰۹ق)، شاعر و مرثیه‌سرای ایرانی و اهل شهر دربند است. وی دو دیوان شعر به فارسی و ترکی به نامهای کنزالمعارف و کنزالمصائب سروده است.
همانگونه که در تصویر مشخص است، مقبره در پایین نارین قلعه و حصار تاریخی شهر دربند قرار دارد.
طبق پروندۀ ثبت جهانیِ دربند در یونسکو (۲۰۰۳م)، نارین قلعه و دیوار دربند نمادی از معماری ساسانی است که ۱۵۰۰ سال کارکرد دفاعی داشته است.
این دیوار ۴۰ کیلومتری، توسط قباد و فرزندش انوشیروان برای حفاظت از منطقۀ آذربایگان احداث شده است و جدای از ۳۲ کتیبۀ پهلوی دارای چندین کتیبه به خط فارسیِ دری است که غالباً به مرمت آن اشاره دارند.
در حاشیه شهر دربند دو روستا به نامهای جالقان و میتاقی قرار دارد که معتقدند هنوز به فارسی ساسانی تکلم میکنند.

مرتضی رضوانفر
عضو هیات علمی پژوهشگاه میراث فرهنگی